( 242 ) 



ticurn dit tot nu toe bij mij geweest was, een nieuwe vorm 

 is ontstaan, die zeer actieve eigenschappen en sterke vege- 

 tatiekracht bezit. Terwijl ik er nimmer in kon slagen om 

 met Ph. balticum lichtvloeistoffen te maken, gaat dit thans 

 met de smeltende modificatie gemakkelijk en wat mij daarbij 

 uiterst interessant voorkomt, is dat in deze vloeistoffen het 

 lichten beheerscht wordt door pepton, terwijl glycerine 

 daarbij werkeloos is. Hoe groot moet de verandering zijn, 

 welke in de levende molekulen onzer soort heeft plaatsge- 

 had, om een zoodanige wijziging in het voedingschemisme 

 te veroorzaken; of, juister wellicht, hoe dicht grenst het 

 labiele evenwicht in de moleculaire verhoudingen der le- 

 vende stof van een veranderlijk organisme aan een stabielen 

 toestand, die door tot nu toe onbekende invloeden plotseling of 

 langzamerhand bereikt, een volledige verandering in de betrek- 

 king van dat organisme tot de omgeving kan teweegbrengen. 



Ik behoef er wel nauwelijks op te wijzen, dat voor het 

 doel, hetgeen ik door dit opstel wensch te bereiken, een nader 

 ingaan op deze verschijnselen van veranderlijkheid overbo- 

 dig is. Ik gevoel, dat de scherpte van elk tot nu toe ver- 

 kregen resultaat daardoor zelfs eenigszins wordt benadeeld. 

 Maar wanneer wij, gelijk ik dit in het vervolg zal doen, onze 

 aandacht meer in het bijzonder richten op "die vormen, 

 welke zich tot nu toe als voldoende constant hebben getoond, 

 namelijk Ph. pJiosphorescens en Pk. indicum, en de beschou- 

 wing der drie overige soorten, Ph. balticum, Ph. Fis c her i en 

 Ph. luminosum voorloopig ter zijde laten, dan behoudt deze 

 behandeling toch ongetwijfeld haar waarde. 



Maar ik moet nog even terugkomen op de vergelijking tus- 

 schen Ph. Fischeri en de smeltende modificatie van Ph. balt- 

 icum. Zijn deze nu ook wellicht identiek ? Aanvankelijk scheen 

 het uiterlijk der koloniën en het mikroskopisch beeld deze on- 

 derstelling te steunen, maar thans overtreft de proteolytische 

 werking van Ph. balticum die van Ph. Fischeri, zelfs toen ik 

 deze soort pas ontving, en, wat opmerkelijk daarbij is, er is 

 een veel grootere toenadering tot Ph. luminosum gekomen dan 

 tot de genoemde schijnbaar zoo uiterst na verwante soort. 

 Bovendien ontdekte ik nog een zeer eigenaardig verschil 



