( 248 ) 



daarom mijn beslissende proeven steeds in voedingsoplossingen 

 van bekende samenstelling herhaald. Zoodoende ben ik tot het 

 besluit gekomen, dat geene andere voor lichtbacteriè'n-assimi- 

 leerbare stikstofhoudende of stikstofvrije stoffen dan peptonen 

 als verontreiniging in de handels- gelatine voorkomen. 



De gelatine smeltende bacteriën, zelfs Ph. balticum en Ph. 

 Fischeri, veranderen de gelatine zelve, door hun enzymen, 

 gedeeltelijk in peptonen *), zoodat onze gelatinemethode hier 

 niet op dezelfde wijze toepasselijk blijft. 



Dit laatste geldt zeer in het bijzonder ten opzichte van 

 Ph. indicum en Ph. luminosum. Brengt men Ph. indicum 

 in genoegzame hoeveelheid in een oplossing van zuivere 

 gelatine in zeewater om daarvan na stollen eene sterk lich- 

 tende gelatineplaat te verkrijgen, dan is de trypsinvorming 

 zoo gering, dat van smelten niets is te bemerken. Plaatst men 

 op de oppervlakte dezer laag de stoffen welke men wenscht 

 te onderzoeken, dan geven deze, indien daardoor een eenigs- 

 zins belangrijke groei ontstaat, tevens tot sterke smeltino- 

 aanleiding, waardoor blijkbaar, wegens de peptonvorming, ook 

 de voedingsverhoudingeen een verandering moeten onder- 

 gaan. Wel is waar verandert de gelatine daarbij in licht- 

 voedsel, dat bij lage temperaturen slechts zwak werkt, veel 

 zwakker bijv. dan de lichtstoffen, welke in vischextracten 

 voorkomen, maar dat toch de beoordeeling der proeven moeie- 

 lijk maakt. Ph. indicum en Ph. luminosum geven dientenge- 

 volge minder twijfelachtige resultaten bij het onderzoek in 

 vloeistofculturen, waarbij men de samenstelling van het voed- 

 sel eenigszins beter meester is en ook gemakkelijker hooge 

 temperaturen kan toepassen. Natuurlijk gaat in vloeistoffen 

 het groote voordeel, voortvloeiende uit de concentratiever- 

 schillen, die in de diffusievelden op gelatineplaten van zelve 

 ontstaan, verloren. Verder wordt bij insluiting in agar-agar, 

 door een mij niet geheel duidelijke reden, de groei zeer be- 

 lemmerd, zoodat uit proeven, daarmede genomen, niet veel te 

 leeren valt. 



*) Bij deze en bij alle verdere proeven is ondersteld, dat de noodige 

 phosphaten 'evenals de overige aschbestanddeelen in het voedsel tegen- 

 woordig zijn. 



