( 214 ) 



4 e . dat geene andere dorpen verdwenen zijn dan Rietwij k 

 en Nieuwerkerk na 1500 ; 



5e. dat het verdwenen land zeer schaarsch bewoond is 

 geweest, en behalve tot wei- en hooiland vooral tot ver- 

 veening gediend heeft, welk verveenen het geheele verlies 

 bevorderd en verhaast heeft. Op eene kaart heeft de schrijver 

 een tal van oeverlijnen uit het tijdperk van 1250 — 1850 

 geconstrueerd, waaruit tevens de grootte van het verdwenen 

 land, de omvang der drie meren en later van het vereenigde 

 meer blijkt, en in bunders berekend wordt. 



Een tal van kaarten is ter toelichting bijgevoegd. 



Het lijdt geen twijfel, dat deze uitvoerige kritische studie, 

 omtrent de veranderingen die een deel van Hollands bodem 

 (het eigenlijke Holland) heeft ondergaan in historischen 

 tijd, van groot belang is, en ook voor de geschiedenis der 

 vervormingen van de gansche laagveen-vorming in Neder- 

 land eene algemeene beteeken is heeft. Bovendien mag het 

 onze sympathie en toejuiching verdienen, dat na den arbeid 

 van Acker Stratingh, Venema., Westerhoff, Mr. H. J. 

 Andreae, Mr. G. de Vries, en anderen, de geschiedenis var- 

 den bodem onzes lands opnieuw ter hand genomen is door 

 een onzer Waterstaats-ingenieurs, die aan het hydrographisch 

 onderzoek een historischen arbeid heeft verbonden, en zich 

 daarvoor eene uitvoerige en tijdroovende bronnenstudie 

 getroost. 



Over de wijze, waarop de schrijver dezen arbeid heeft 

 uitgevoerd, mag ons oordeel gunstig luiden. 



Het komt ons voor, dat de kritiek der verschillende oude 

 kaarten zeer goed is, en dat het den schrijver is gelukt 

 de oorzaken en den gang van het land verlies in bijzonder- 

 heden op te sporen. Wat het historische gedeelte betreft, 

 zoo hebben wij gemeend ons niet op ons eigen oordeel te 

 mogen verlaten, en daarom het advies te moeten inwin- 

 nen van ons medelid der letterkundige Afdeeling Prof. 

 Fruin, die ons dit, nevens eenige belangrijke historische 

 aanwijzingen, met de meeste welwillendheid heeft ge- 

 schonken. Zijn oordeel is gunstig. Hij betuigt zijne in- 

 stemming met des schrjjvers kritiek van de kaarten, en 



