( 338 ) 



worden ; op het westelijkste zijn noordelijke zwervelingen 

 zeldzaam op het oostelijkste niet; het westelüke bevat de 

 velden of giïntgravingen bij Luddik Es, t. W. v. Eibergen, 

 halfweg Eibergen Zwilbroek, Wessels; het oostelijke de vind- 

 plaatsen, ongeveer twaalf in getal, tussehen Haaksbergen en 

 het Vragender veld. Enkele keien met meer dan meter- 

 groote afmetingen werden waargenomen, silurische kalken 

 daarentegen niet. Een bijna drie meter diepe graving gaf 

 een fragment, mogelijk van Pecten, en vele uiteengeschoven 

 gesteenten die bij uitgraving op elkander pasten ; onmisken- 

 baar noordelijke zwervelingen bevonden zich niet in de 

 groeve, wel in de onmiddelijke nabijheid op den beganen 

 grond. Hier werden ook schoone //driekanters" met scherpe 

 S vormige nok verzameld. Een der bijeengebrachte keien 

 vertoont gletscherkrassen. Het diluvium, dat bestanddeelen 

 van tertiaire afkomst schijnt opgenomen te hebben, is meestal 

 zandig, bevat enkele malen echter kleibankjes ; een daarvan 

 was ongeveer een meter dik met regelloos gerichte gesteen- 

 ten en bestond uit een zeer harden, echter kalkvrijen leem. 



Bij Oldenzaal schijnen de schommelingen in het gehalte 

 minder groot te zijn dan bij Groenlo, het gehalte zelf be- 

 langrijker. Ook hier werd het afnemen met de diepte 

 waargenomen, en het geheel ontbreken daar waar tot op 

 den veelvuldig voorkomenden groenen leem was gegraven. 



Rolde gaf eenige goede voorbeelden van keileem, die in 

 het voor mij beschikbare gedeelte vrij van kalk was en 



o 



keien met gletscherkrassen, Alandgesteenten (o. a een rapa- 

 kivi), elfdalensche porfier en andere noordelijke zwervelingen 



o 



opleverde. Zeer talrijk waren de Alandgesteenten op een 

 veld bij Gieten niet ver van de provinciale leemgroeve. In 

 laatstgenoemde groeve ligt de leem aan de oppervlakte, 



o 



bevat Alandgesteenten (ook rapakivi), Elfdalensche porfier 

 enz.; op ongeveer l Meter diepte begon de leem zandig te 

 worden en werd het water in dezen tijd van het jaar bereikt ; 

 dit belette het onderzoek dieper voort te zetten; naar mij 

 medegedeeld werd volgt zand (lehmstreifig) meestal met een 

 oerplaat ; daarop volgt wederom leem met keien, die, zooals 

 uit twee putboringen in den zomer 1889 zou gebleken zijn, 



