( 23 ) 



verscheidene duizenden (several thousands). In scheibels 

 v Anleitung zur Bücherkenntnisz" moet ïheil II, Stück ? , 

 S. 416, eene dergelijke lijst voorkomen, ten opzigte van 

 de tafels van schulze. Deze lijsten deden nu naar midde- 

 len uitzien, om zulke fouten te ontdekken, en reeds spoe- 

 dig kwam men tot het uitloven van premiën. Eivard stelde 

 drie livres, vega eenen ducaat, de lalande drie honderd francs. 

 gardiner zelfs, naar bernoulli verhaalt, vijftig p. sterling 

 voor elke gevonden fout. In den laatsten tijd nog loofde 

 köhler eenen Louis d'or uit. Allengs werden nu wel vele 

 fouten bekend, maar iedere nieuwe druk eischte nieuwe zorg- 

 vuldigheid, en hoezeer ook de stereotyp-uitgave hier veel heeft 

 geholpen, heeft men toch de volkomenheid nog niet bereikt. 

 Ten opzigte der grootere naauwkeurigheid, die thans ge- 

 vorderd wordt, kan men de fouten in twee soorten onder- 

 scheiden : vooreerst die, waarbij de einddecimaal niet juist 

 is, en de ware logarithmus minder van eene der naastlig- 

 gende decimalen verschilt, en vervolgens die, waar ergens 

 in den logarithmus een verkeerd cijfer staat: men zoude 

 kunnen zeggen reken- en drukfouten. Vroeger zocht men 

 in den regel de laatste, en ook omstreeks 1825 vond men 

 daarvan vele bij vega, callet, taylor, matthiessen, schulze ; 

 later gaf men vooral acht op de eerste soort, en ook deze 

 bleken menigvuldig te zijn. Van een en ander moge Bijlage 

 III getuigen. 



Ludwig schrön vond bij eene nieuwe berekening onder 

 de zesduizend logarithmen van 102000 tot 108000 456 

 fouten bij de achtste decimaal in de tafels van callet (1853), 

 babbage (1834), vega door hülsse (1843) en KÖHLER 

 (1847); bij babbage nog 62, in vega door bremiker 

 (1856) nog 7 fouten; terwijl er onder de grootheden S en T 

 van callet menigvuldige fouten voorkomen. 



De duidelijkheid is voor het gebruik van groot gewigt. 

 Goede, scherpe, niet te kleine cijfers, duidelijke afscheiding 



