( 158 ) 



men, is bijv. bij M ^> V5- noodzakelijk relatief divergerend 

 scheelzien aanwezig : immers (gevallen van strabismns con- 

 vergens uitgezonderd) is , wanneer daarbij zonder glazen 

 binoculair scherp gezien wordt, het eene oog wel altijd 

 naar buiten afgeweken. 



In 't bovenstaande ligt opgesloten, dat relatief divergerend 

 scheelzien kan ontstaan : van de eene zijde bij belangrijke in- 

 sufficiëntie der m. recti interni, zonder eenige myopie; van de 

 andere zijde, bij hooge graden van myopie, zonder eenige 

 insufficiëntie. Feitelijk nu komt het in zijne gewigtigste 

 vormen voor, wanneer M en insufficiëntie zich in matigen 

 graad combineren. Myopie moet hierbij ons uitgangspunt 

 zijn. Wordt de myopie gemist, dan geeft de insufficiëntie 

 doorgaans slechts asthenopia muscularis en ontwikkelt zich 

 zelden tot strabismns divergens. Is er M aanwezig, dan 

 loopen een aantal oorzaken zamen, om strabismus diver- 

 gens, alvast relatief, voort te brengen, en juist daardoor 

 asthenopia muscularis te voorkomen *). 



De formule is eenvoudig en werd boven reeds in be- 

 trekking tot de insufficiëntie gegeven : de myopie eischt 

 meer convergentie der gezigtslijnen, omdat digter bij 't oog 

 gezien wordt, en juist bij M is de convergentie om twee 

 redenen moeijelijker, vooreerst om de belemmerde beweging, 

 en ten tweeden om de veranderde rigting der gezigtslijnen 

 (den kleineren hoek cc). Dat relatief divergerend strabisme 

 bij voorkeur bij M ontstaat, is hiermee verklaard. Daarbij 

 komt nog, dat de behoefte aan 't binoculair zien en de 

 weerzin tegen dubbelbedden hier geen belangrijk tegenwigt 



*) Zoo lezen wij ook bij von graefe (Archiv f. Ophth. 13. VIII, S 

 348): „Es ist schon oben erwahnt worden, dass Myopie zwar ein er- 

 „hebliches, aber nicht absolut üherwiegendes Contingent (bij musculaire 

 „asthenopie) liefert. Letzteres würde wohl der Fall sein, icenn nicht die 

 „hochgradtg Ali/opischen durch die. Periode- der Asthenopie, iveü rasdier 

 n in Strabismns divergens über gingen, als die Hyper- und Kmmetropcn." 



