( 197 ) 



waargenomen. Door tüsschenkomst van eenen tijdmeter wor- 

 den beide uurwerken met elkander vergeleken, en zoo wordt, 

 met juistheid bepaald, wat iedere waarnemer had moeten 

 verkrijgen. Het verschil tusschen dit en hetgeen de waar- 

 nemer werkelijk verkregen heeft, is zijne persoonlijke fout, 

 indien hij zich genoeg oefening heeft verworven, om eene 

 standvastige persoonlijke fout te kunnen hebben aangenomen. 



De bepaling van het juiste oogenblik van het verschijn- 

 sel kan ook op hetzelfde uurwerk geschieden, als waarop 

 de waarnemingen worden volbragt. De slagen van den ha- 

 mer op het klokje des secundenkleppers laten zich op een' 

 grooten afstand hooren, ook dan wannner men, om die 

 slagen scherper te maken, het geluid van het klokje dempt, 

 door het met laken in aanraking te brengen. Wil men 

 door het nedervallen van den slinger niet gehinderd wor- 

 den, zoo brenge men, onder het d warsstaafje EP fig. 3, 

 een blokje, van boven met vilt bekleed, waarop het staafje, 

 zonder geluid te veroorzaken, nedervalt. Wil men voor 

 het regelen van den toestel, het nedervallen van het staafje 

 met duidelijkheid hooren, zoo vervange men het blokje 

 door een ander, dat niet met vilt is bekleed. 



Het uurwerk moet eene vrij aanzienlijke kracht uitoefe- 

 nen, om telkens den hamer op te ligten en dit heeft een' 

 nadeeligen invloed op de regelmatigheid van zijnen gang. 

 Draait men den hamer om zijn spil achterwaarts om, zoo 

 komt hij tegen een der vaste deelen van het uurwerk te 

 rusten en is hij van het schakelrad geheel afgescheiden. 

 Men hoort dan geene andere tikken dan die te weeg ge- 

 bragt worden door het slaan van de tanden des schakel- 

 rads op het anker. Die tikken laten zich, door de kracht 

 van hun geluid, niet van elkander onderscheiden, maar 

 alleenlijk daardoor dat hunne tusschentijden, bij gestadige 

 afwisseling, langer of korter zijn. Men heeft alleenlijk de 



