( SS ) 



nauwkeurig den vereischten aanstoot tot beweging weet te 

 geven, om het binoculair te fixeeren. Ziet men daarbij nauw- 

 lettend toe, dan bemerkt men, dat de dubbelbeelden van beide 

 zijden tot elkander naderen. Het duidelijkst blijkt die be- 

 weging der dubbelbeelden, wanneer men twee kleine voorwer- 

 pen, bijv. twee potlooden, in het mediaanvlak houdt en afwis- 

 selend het meer en minder verwijderde fixeert. Hierbij komt 

 het gefixeerde, zooals men weet, altijd tusschen de dubbelbeel- 

 den van het niet gefixeerde te staan. Men kan nu ook het 

 naderbij gelegen potlood, buiten het mediaanvlak, juist tusschen 

 een der oogen en het meer verwijderde inschuiven : dan valt 

 het eene dubbelbeeld altijd op het gefixeerde voorwerp, terwijl 

 het andere er respectievelijk rechts en links naast staat. 



Het afwisselend tot elkander naderen en uiteengaan der dub- 

 belbeelden van de afwisselend gefixeerde voorwerpen geeft nu, 

 wanneer het eene oog gesloten blijft, tot een merkwaardig ge- 

 zichtsbedrog aanleiding. Men zie afwisselend naar een vizier 

 en naar een verwijderd voorwerp, in de richting van het vizier 

 gelegen. Bij het zien naar 't vizier, schijnen dan beide, vizier 

 en voorwerp, zich naar de zijde van het geopende oog, bij het 

 zien naar het voorwerp, beide zich naar de tegengestelde zijde 

 te verplaatsen. De verklaring is deze. Een direct gezien punt 

 vertoont zich op zijn plaats, in het kruispunt der gezichtslij nen, 

 onverschillig of het met één of met beide oogen wordt gezien 

 (verg. bl. 34). Ziet men nu met één oog naar 't vizier, 

 welks afstand men kent, dan richt zich daarop ook het geslotene, 

 en men ziet het vizier op zijn plaats, maar het voorwerp is ver- 

 schoven. Ziet men naar het voorwerp, dan ook richt zich daar- 

 op het geslotene en is het voorwerp op zijn plaats, maar het vizier 

 verschoven. Bij iedere afwisseling verschuiven dus beide: het 

 eene, ouidat het op zijn plaats komt, het andere, omdat het die 

 verlaat. Houdt men nu bij deze proef ook het andere oog 

 open, dan wordt ons duidelijk wat er gebeurt. Het vizier, name- 

 lijk, vertoont zich in dubbelbeelden, als men naar het voor- 

 werp ziet, het voorwerp, als men naar 't vizier ziet, en bij het 

 afwisselend fixeeren ziet men de dubbelbeelden van het eene 

 respectievelijk van rechter en linker zijde tot elkander komen, 

 terwijl die van het andere naar de rechter en linker zijde uit 



