( 82 ) 



// wassen olifant door een' enkelen vergiftigen pijl der Guinée'sche 

 //olifantjagers in den tijd van 1 uur kan worden gedood." 



b. Van het Kaapsche pijl-vergift. 



Krebs, die eene ruime hoeveelheid daarvan ter beschikking 

 blijkt te hebben gehad, heeft met dit pijl-vergift, onder mede- 

 werking van den Hoogleeraar hertwig, aan de Yee-artsenij school 

 te Berlijn, een groot aantal dierproeven genomen, niet alleen 

 op duiven, hoenders, konijnen, honden, katten, maar zelfs op 

 schapen, kalveren en paarden. Het werd, op de verschillende, 

 algemeen gebruikelijke wijzen, soms met, veelal zonder binding 

 van den oesophagus, in vrij hooge doses toegediend, van 5 tot 

 zelfs 20 greinen en meer, in- en uitwendig, zoowel onveranderd 

 als na verschillende oplossingen en scheikundige bewerkingen. 

 Uit deze proeven bleek niet alleen ten duidelijkste de doode- 

 lijke kracht van dit pijl-vergift, maar ook de mogelijke groote 

 spoed van werking, daar verscheidene dezer dieren, met eenig 

 verschil naar de hoeveelheid, de plaats van aanwending en de 

 bewerkingswijze, niet slechts na verloop van 1, H 3 uren, 

 daardoor bezweken, maar zelfs na ' uur, J uur, enkelen nog 

 iets sneller, na 10 minuten, eens zelfs, door het extractum al- 

 coholicum, na 5 minuten. De voornaamste verschijnselen bij het 

 leven (die in cadavere boden niets merkwaardigs of kenmerkends 

 aan) leverden het volgende collectieve vergiftigings-beeld op : onrust 

 duizeling, pupil- verwij ding, beving, braking, alvus liquida, her- 

 haald urineeren, dyspnoea, palpitatio cordis, in den beginne soms 

 zeer hevig *), convulsies, algemeen krachtverlies en verlamming 

 der ledematen. 



Ingevolge dezer verschijnselen-reeks kan ik mij zeer goed 

 vereenigen met de uitspraak van krebs, dat het pijl-vergift der 

 Bosjesmans in het algemeen tot de venena narcotico-acria be- 

 hoort en in het bijzonder eene groote symptomatologische over- 

 eenkomst vertoont met het meer bekende oepas antsjar der 



*) Bij eene proef op eene duif waren de hartkloppingen zelfs zóó sterk, dat 

 daardoor een (naar het schijnt, met het ongewapend oor en zelfs op afstand waar- 

 neembaar) geluid ontstond : » Cor enim, vertebrarum columnam violenter feriens, 

 sonum excitavit, tanquam duo corpora dura pulsarentur!" — Bij onze proeven op 

 kikvorschen hebben wij van versnelde of versterkte hartsbewegingen geen spoor 

 kunnen waarnemen. 



