( 152 ) 



naar regts worden verplaatst en dus regts draaijen. Ik erken 

 echter gaarne dat de fout bij mij lag en dat ik beter op zijne 

 vergelijking met eene linksche en regtsche schroef had moeten 

 letten; maar om anderen te waarschuwen voor dezelfde fout 

 herhaal ik : een links opstijgende wenteltrap van reüsch draait 

 het vlak van polarisatie links, dat is naar de linkerzijde, maar 

 deze draaijing is tegengesteld in rigting aan die van den klim- 

 menden trap. Het is hier weder evenzoo gelegen als bij de 

 plagiedrische kwarts; terwijl de vlakjes van afplatting naar 

 mijne wijze van voorstelling eigenlijk eene regts opklimmende 

 trede of een gedeelte eener regts opklimmende schroef vormen, 

 is het kristal eigenlijk links draaijend, 



In convergent licht vond ik de zwarte punten of knoppen 

 als de naar het centrum gekeerde uiteinden van het zwarte 

 kruis terug, waarvan reusch spreekt. Deze knoppen herinne- 

 ren terstond aan die van de spiralen, welke men waarneemt 

 wanneer circulair gepolariseerd licht geleid wordt door een lood- 

 regt op de as gesneden kwarts -plaat ; de ligging en intensiteit 

 van die knoppen is afhankelijk van de onderlinge ligging der 

 vlakken van polarisatie van den eersten en tweeden polarisator 

 en daarenboven ook van de oriënteering van het praeparaat. Er 

 is eene oriënteering van het praeparaat met betrekking tot het 

 vlak van polarisatie van den invallenden straal, waarbij dit ge- 

 heel alleen reeds twee spiralen geeft zonder knoppen, wier mate 

 van ontwikkeling weder van de stelling van den analyseerenden 

 polarisator afhangt ; hiervan maakt reusch geen dadelijk gewag. 

 Maar, om bij het eenvoudigste geval te blijven, wanneer de 

 hoofdsnede van het allereerste mica-plaatje van het praeparaat 

 zamenvalt met het polarisatie- vlak van den invallenden straal 

 en het vlak van polarisatie van den analyseerenden nicol lood- 

 regt staat op het eerste polarisatie -vlak, dan ziet men volko- 

 men de ringen van kwarts en de rudimentaire takken van het 

 zwarte kruis, dat de ringen doorsnijdt; maar de twee knoppen 

 als uiteinden van twee der armen van het kruis verbergen 

 hierbij eene onregelmatigheid. Draait men nu den nicol tot 

 den parallelen stand toe door, dan ontwikkelt zich, even als 

 bij kwarts, het violette kruis van delezenne binnen den om- 

 trek van den binnensten ring, zooals reusch ook opmerkt, ter- 



