( 291 ) 



soorten van visschen, die tot hetzelfde geslacht (bijv. Scomher) 

 behooren, de eene een zwemblaas bezit, terwijl zij bij de andere 

 niet voorkomt. 



Er zullen inderdaad nog vrij wat onderzoekingen noodig zijn, 

 eer men met grond zeggen kan, dat de rol, die de zwemblaas 

 bij verschillende soorten van visschen vervult, ten volle begre- 

 pen is. Doch zulke onderzoekingen vorderen dat men de ver- 

 anderingen, die de zwemblaas en de daarin bevatte lncht gedu- 

 rende het leven ondergaat, onder verschillende omstandigheden 

 volgen kan De gewichtigste dier omstandigheden zijn: 1° de 

 drukking, waaraan het geheele ligchaam van den visch en der- 

 halve ook de zwemblaas, tengevolge van de daarop rustende 

 waterkolom, onderworpen is, en 2° de hoeveelheid van de in 

 het water opgeloste zuurstof. Terwijl het verschil in drukking, 

 teweeg gebracht door het verschil in diepte waarop zich de visch 

 bevindt, reeds op zich zelve, zonder eenige bijkomende actieve 

 samendrukking of uitzetting der zwemblaas, de lucht daarin in 

 volume zal doen toe- of afnemen, doet het allengs verbruikt 

 worden der zuurstof in het water deze uit de zwemblaas ver- 

 dwijnen. Ook hierdoor kan derhalve het volume der zwemblaas 

 verminderen, tenzij de verdwenen zuurstof weder door een gelijk 

 volume koolzuur-gas vervangen wordt, iets dat, om meer dan 

 eene reden, onwaarschijnlijk is. Aan de andere zijde kan ook 

 het volume der zwemblaas toenemen, alleen door afscheiding 

 daarin van de overmaat van zuurstof, die bij de kieuwadem- 

 haling in het bloed is geraakt. 



Bestaat er nu, behalve deze twee stellige hoofdoorzaken van 

 de volume-verandering der lucht in de zwemblaas, nog eene 

 derde? Bezit de visch het vermogen, om naar willekeur die 

 lucht samen te persen of eene in den passieven toestand be- 

 staande samenpersing, door spiersamentrekking, op te heffen? 



Op deze vragen moeten wij het antwoord schuldig blijven. 



Het bestaan toch van spiertoestellen, welke zulk eene wer- 

 king kunnen hebben, dwingt nog niet noodzakelijk om aan te 

 nemen, dat deze ook inderdaad gedurende het leven plaats grijpt ; 

 en in elk geval mag men uit de weinige gevallen, waar zulke 

 toestellen voorkomen, nog geenszins afleiden, dat nu ook andere 

 visschen hetzelfde vermogen bezitten, en dat, waar óf de zwem- 



19* 



