( 298 ) 



Echter moeten er, om vertrouwbare uitkomsten daarmede te 

 verkrijgen, eenige voorzorgen worden in acht genomen, die het 

 niet ondienstig zal zijn, ten gevalle van hen die wellicht eenen 

 dergelijken toestel tot het doen van eenig onderzoek willen 

 aanwenden, hier eenigzins uitvoerig te vermelden. 



Ofschoon de phy someter ook nog voor andere doeleinden, 

 waar het op eene nauwkeurige meting van veranderlijke volu- 

 mina aankomt, goede diensten kan bewijzen, willen wij hier in 

 de eerste plaats ons alleen bepalen bij zijn gebruik als werk- 

 tuig om de veranderingen nategaan, die in de zwemblaas van 

 een daarin gebrachten visch plaats grijpen. 



Het allereerste vereischte bij het doen van elke proef met dit 

 werktuig is dat de glazen plaat volkomen de opening van de flesch 

 afsluit. Ik had aanvankelijk gemeend, dat dit gelukken zoude door 

 middel van een tusschen den rand der flesch en de glasplaat ge- 

 plaatsten caoutchoucring, onder behoorlijke drukking door den 

 ijzeren ring d uitgeoefend, maar het is mij gebleken, dat men zich 

 daarop niet verlaten kan. Het eenige afdoende middel bestaat in 

 de aanwending eener vetachtige stof, die met zorg langs den ge- 

 heelen rand wordt aangestreken, waarbij men natuurlijk er zeer 

 op letten moet, dat de rand der flesch en het daarop rustend ge- 

 deelte der glasplaat volkomen droog zijn, daar het kleinste droppeltje 

 water door uitbreiding een gebrek aan samenhang in de vet- 

 laag te weeg brengt. Overigens kan men, door de glasplaat 

 heen, wanneer men dezen genoegzaam heeft aangedrukt, gemak- 

 kelijk dit gebrek aan samenhang erkennen, en wanneer dit nog 

 mogt blijken te bestaan, dan doet men beter de glasplaat te 

 verwijderen om de gebrekkige plaats af te droogen en op nieuw 

 van vet te voorzien, dan te pogen om, door sterkere aandrukking 

 van den ijzeren ring door middel der moeren boven de zijde- 

 lingsche uitsteeksels, de sluiting te weeg te brengen. Eigenlijk 

 moet die ring alleen dienen om de plaat bevestigd te houden 

 ( en hare oplichting te verhinderen, wanneer een der daardoor 

 heen gaande koperen stelen wordt opgetrokken. 



Het is ook niet onverschillig welke de graad van vastheid 

 van het gebruikte vet is. Eene te groote weekheid is minder 

 schadelijk dan eene te groote hardheid. Gewone varkensreuzel 

 is bruikbaar, zoolang de temperatuur boven 10° C. bedraagt, 



