( 808 ) 



van het daarin bevatte water doet de waterkolom in de maat- 

 huis aanmerkelijk stijgen of dalen. Aanvankelijk vreesde ik 

 zelfs, dat die storende invloed zoo groot zoude zijn, dat de 

 nauwkeurigheid der bepalingen daaronder aanmerkelijk lijden 

 zoude. Het is mij echter gebleken, dat die vrees ongegrond 

 was en dat men door het nemen van eenige voorzorgen dezen 

 geheel kan opheffen. 



Wanneer eene zeer nauwkeurige meting noodig is, zoo als 

 b. v. .ter bepaling van den kubieken inhoud der maathuizen 

 op de boven gezegde wijze, dan doet men best te wachten tot- 

 dat het water in de flesch de temperatuur van de lucht in 

 het vertrek heeft aangenomen en er geene merkbare rijzing of 

 daling in de waterkolom meer wordt waargenomen. De groote 

 massa van het water zelve is hier voordeelig, daar kleine ver- 

 schillen in de temperatuur dien ten gevolge niet spoedig zich 

 aan het water in de flesch mededeelen. Doch ook dan wanneer 

 de waterkolom in de buis dalende of rijzende is, kan men op 

 meer dan eene wijze de daardoor in de waarneming ontstaande 

 fouten onschadelijk maken. 



Vooreerst kan men dit doen door den gang van de water- 

 kolom te vergelijken met den gang van de kwikkolom in de 

 thermometerbuis. Beide staan, wat de temperatuur aanbelangt, 

 onder denzelfden invloed en houden derhalve gelijken tred, 

 zoolang niet eene andere oorzaak dan eene temperatuursveran- 

 dering het water in de maathuis doet stijgen of dalen. 



Een tweede middel is, dat men, voordat men eene meting 

 doet, onderzoekt hoeveel millimeters het water in de buis ge- 

 durende een bepaald tijdsverloop, b. v. eene minuut, rijst of 

 daalt, en vervolgens voor den tijd, die noodig is tot het doen 

 eener proef, het gevonden verschil vermeerdert of vermindert 

 met de hoogte van den weg dien de waterkolom in gelijk 

 tijdsbestek zoude hebben afgelegd. 



Het eenvoudigste en zekerste middel, en dat althans in verre- 

 weg de meeste gevallen toepasselijk is, bestaat echter daarin, 

 dat men telkens, onmiddelijk na elkander, twee metingen doet, 

 eene na de kooi met den visch daarin tot eene zekere hoogte, 

 b. v, 45 centimeters te hebben doen rijzen, en eene tweede 

 na haar weder tot op haar oorspronkelijke plaats evenveel te 



