( 317 ) 



Wenden wij ons nu nogmaals tot de waarnemingsreeks in 

 de tabel op blz. 314, dan kan men zich met eene groote mate 

 van waarschijnlijkheid eene voorstelling maken van hetgeen er 

 gedurende den tijd, dat de visch in den physometer geleefd 

 heeft, in de zwemblaas gebeurd is. Wij willen duidelijkshalve 

 de bij de waarnemingen gevonden verschillen tot werkelijke 

 volumina van lucht herleiden, doch daar het hier niet op groote 

 nauwkeurigheid aankomt, deze al] een berekenen uit de ver- 

 houding tusschen de gevonden verschillen. Daar nu de lucht, 

 die op het einde der proef een verschil van 69 mm gaf, een 

 volume van 14,95 kub. centimeters had, zoo kan men aan- 

 nemen dat 1 millim. verschil ongeveer beantwoordt aan 0,217 

 kub. centimeters lucht. 



Toen de visch in den toestel was overgebracht uit een water, 

 dat vermoedelijk slecht voor de ademhaling van visschen ge- 

 schikt is, daar de naburige riolen er zich in uitstorten, bedroeg 

 het luchtvolume in de zwemblaas 14,105 kub. centimeter. De 

 visch was zeer traag in al zijne bewegingen en de kieuwdek- 

 sels vertoonden slechts geringe en onregelmatige ademhalings- 

 bewegingen. Hij hield zich nagenoeg volkomen stil maar in 

 rechtstandige houding. Allengs verminderde de ademhaling, zoo- 

 dat er soms verscheidene minuten voorbij gingen, zonder dat 

 de kieuwdeksels eenige beweging vertoonden, Toen de visch 

 twee uren in den toestel geweest was, stond zijne ademhaling 

 bijna stil, en was de hoeveelheid lucht in de zwemblaas ge- 

 daald tot 12,152 kub. centim, Gedurende het verdere ge- 

 deelte van dien dag begon echter de kieuwademhaling zich te 

 herstellen, en den volgenden dag, vierentwintig uren na de 

 inbrenging, was de hoeveelheid lucht in de zwemblaas reeds 

 gestegen tot 14,821 kub. centim., en vijf uren later tot 16,709 

 kub. centim. In den loop van den nacht nam de afscheiding 

 van lucht nog sterk toe, zoodat hare hoeveelheid den volgenden 

 morgen 21,158 kub. centim. bedroeg. Hierdoor was het spe- 

 cifiek gewicht van den visch zeer verminderd, terwijl zich tevens 

 zijn zwaartepunt door het aanzwellen der zwemblaas verplaatst 

 had, omdat deze zich niet naar den rug, waar zij tegen de 

 wervelkolom aanstuit, maar alleen naar den buik en de beide 

 zijden kan uitzetten. Het gevolg hiervan was, dat de visch 



