( 96 ) 



doorsnede liggen, dat alzoo die voorname doorsnede tusschen 

 beiden in ligt. Maar dan zullen ook voor al]e azimuthen kleiner 

 dan 45° de polarisatie-vlakken van beide bedoelde stralen van 

 het kwarts-plaatje aan denzelfden kant van de voorname door- 

 snede van liet spath-plaatje vallen. In het eerste geval zijn dan 

 de hoeken tusschen die polarisatie-vlakken en die voorname door- 

 snede ip en 90°-i/' en in het tweede tp' en 90°+ 1//. Hieruit 

 vloeit voort, dat de onl bondenen van beide kwarts -stralen volgens 

 die voorname doorsnede in het eerste geval zamenwerken en "in 

 het tweede geval elkander verzwakken of omgekeerd, en dat dus, 

 al naar gelang het oorspronkelijk door het kwarts-plaatje voort- 

 gebragte weg- verschil een even of een oneven aantal halve golf- 

 lengten bedraagt, of de eene of de andere der door het kruis 

 in onze additioneele ringen voortgebragte afbrekingen bij den 

 parallelen stand der polariscopen nog donker zijn zal. 



Dat tot op betrekkelijk kleinen afstand van de loodlijn op 

 de as van het kwarts-plaatje onze additioneele ringen nog zwak 

 zigtbaar zijn — niettegenstaande voor die lijn zelve volkomen 

 verwisseling der rollen plaats heeft van versnelden en vertraagden 

 kwarts-straal ten aanzien van de hoofdsnede van het spath- 

 plaatje — zulks bewijst : dat de kleine ontbondenen van den 

 versnelden kwarts-straal volgens die voorname spath-doorsnede en 

 van den vertraagden volgens het vlak loodregt daarop nog intensi- 

 teit genoeg bezitten oin de ringen van het spath te doen uitkomen. 



16. Even goed als een plaatje evenwijdig aan de as uit het 

 positieve kwarts gesneden, even goed zoude ook een plaatje even- 

 wijdig aan de as uit een negatief kristal, b.v. kalk-spath ge- 

 sneden het verschijnsel kunnen geven ; maar dan zoude dit 

 kalkspa* h-plaatje, volgens de berekening van boven, omtrent 

 25 malen dunner dan het kwarts-plaatje moeten zijn, dus on- 

 geveer maar '/io van een millimeter dik, om den dertigsten 

 ring van het 2 millimeter dikke loodregt op de as gesneden 

 spath-plaatje zigtbaar te maken. Evenzoo zoude een kwarts- 

 plaatje, dat evenwijdig aan de as gesneden is, de hoogere ringen 

 zigtbaar kunnen maken van een ander kwarts-plaatje dat lood- 

 regt op de as gesneden is ; maar dan zoude ook het laatste 

 plaatje wel dertig malen dikker dan het eerste mogen zijn. 

 Voor beide deze gevallen, waar plaatjes van gelijknamige kris- 



