( 365 ) 



den 23 Julij 1823, medegedeeld. In een bijzonder ge- 

 schrift (Lettre a monsieur louis breguet, sur une pendule 

 Astronomique de Messrs. breguet Pére et Fils etc. A AU 



tOlia. HAMMERICH et HEINEKING. 1829) heeft SCHUMACHER 



de gangen der pendule breguet 3405, voor het groote 

 tijdvak van den 21 Oct. 1822 tot den 20 Nov. 1827 

 bekend gemaakt, maar bij al die gangen ontbreekt, zoo als 

 gewoonlijk, de mededeeling van de standen des barometers 

 en des thermometers. De hooge voortreffelijkheid dier uur- 

 werken is uit hunne gangen blijkbaar, maar als men op- 

 merkt hoezeer zij toch, in het bestek van een jaar, hunne 

 gangen, onafhankelijk van de temperatuur, veranderd heb- 

 ben, en als men daarbij acht geeft op de overgangen, die 

 zich noch uit de fouten der waarnemingen, noch uit de 

 standen van barometer of thermometer laten verklaren, zoo 

 kan men er geen oogenblik aan twijfelen, dat de pendule 

 hohwü N°. 17 de twee beroemde uurwerken van breguet, 

 op eene zeer kennelijke wijze, in volkomenheid overtreft. 



De schoone pendule van tiede, aan de sterrewacht te 

 Berlijn, laat zich beoordeelen door hare gangen van den 

 20 Oct 1830 tot den 17 December 1831, die door encke, 

 in de Astrom. Nadir., Band. X, bladz. 122, zijn bekend 

 gemaakt. De compensatie van die pendule was verwon- 

 derlijk naauwkeurig geregeld en de veranderingen in den 

 gang, bij kleine tijdsverloopen, zijn zeer klein, maar toch 

 volstrekt niet kleiner dan bij de pendule hohwü N°. 17. 

 Kan het twijfelachtig schijnen of de pendule hohwü N°. 

 17 al of niet boven haar de voorkeur verdient, zoo wordt 

 alle twijfel daaromtrent opgeheven, bij de opmerking, dat 

 de pendule van tiede haren gang, in den tijd van een 

 jaar, onafhankelijk van de temperatuur, eene halve secunde 

 veranderd heeft. Ik voor mij moet daarom aan de pen- 

 dule hohwü N°. 17 eene hoofere waarde dan aan die van 

 tiede toekennen. 



