( 376 ) 



naauwkeurige kennis van den invloed der temperatuur op 

 den gang des uurwerks moesten leiden en daarbij eene 

 nadere bepaling van den invloed, dien de drukking der 

 lucht op den gang uitoefent, gedoogden, heb ik het geheele 

 onderzoek vernieuwd en uitgestrekt over waarnemingen» die 

 een tijdvak van 28 maanden omvatten. Op den 29sten 

 October 1864 heb ik eene vrij uitgebreide verhandeling, 

 de uitkomsten van mijn hernieuwd onderzoek vermeldende, 

 aan den Hoogleeraar c. a. f. peters te Altona opge- 

 londen en die verhandeling reeds in N°. 1502 der As- 

 tronomische Nachrichten opgenomen. Ik acht mij ver- 

 pligt de einduitkomsten van mijn hernieuwd onderzoek in 

 dit Naschrift kortelij k te vermelden. 



De meest gunstige zamenstelling van de waarnemingen, 

 gedurende een tijdvak van 28 maanden volbragt, gaf mij 

 voor den dagelijkschen gang der pendule hohwü N°. 17, 

 met betrekking tot den sterretijd, de volgende formule: 

 gang — — 08,339 + S ,01885 (10° — t) -, 0^,01269 

 (760 m,m. — b) y waarin de letters t en b dezelfde betee- 

 kenis hebben als te voren. 



De coëfficiënten, die den invloed van de warmte en van 

 de drukking der lucht op den gang des uurwerks uitdruk- 

 ken, zijn alzoo, door de latere waarnemingen, slechts in 

 geringe mate veranderd geworden. Het is uiterst merk- 

 waardig dat door het latere onderzoek, voor den gang des 

 uurwerks, bij eenen thermometerstand van -\- 10° E. en 

 eenen barometerstand van 760 m. m. volkomen dezelfde 

 uitkomst als te voren ( — S ,339) werd verkregen. Dit 

 bewijst dat de invloed van den tijd op den gang des uur- 

 werks, gedurende een tijdvak van 28 maanden, volstrekt 

 onmerkbaar was. In het genoemd nummer der Astrono- 

 mische Nachrichten heb ik eenen toets aan deze formule 

 gegeven, van de dagelijksche gangen der pendule, gedu- 

 rende een tijdvak van 28 maanden, voor elke maand en 



