( 67 ) 



Het blijkt aanstonds, dat de nieuwe formule veel beter aan 

 de waarnemingen voldoet dan die van Eegnault. Yolgens de 

 formule van Eegnault zou de som der positieve fouten in de 

 hoogte der menisken 3,02 millimeter, die der negatieve slechts 

 0,26 millimeter zijn; naar de nieuw r e formule berekend zijn deze 

 fouten 1,05 millimeter en 1,42 millimeter. Bijna alle waarne- 

 mingen duiden eene sterkere uiteenzetting aan, dan uit de for- 

 mule van Eegnault zou voortvloeijen. De som van de vier 

 kanten der fouten is 0,4-374 volgens de formule van Eegnault 

 en 0,3175 volgens de nieuwe formule. Tot dit laatste getal 

 dragen echter de waarnemingen n°. 19, 20 en 21 bij de hooge 

 temperaturen 287° tot 299° voor een bedrag van 0,1508 bij. 

 Sluit men, om de reeds aangevoerde redenen, deze waarnemin- 

 gen uit, dan wordt de som van de vierkanten der fouten vol 

 gens de nieuwe formule slechts 0,1508, d. i. bijna driemaal 

 kleiner dan volgens de formule van Eegnault. De bijna 

 volkomene overeenstemming van de drie genoemde waarnemin- 

 gen bij hooge temperaturen met de formule van Eegnault is 

 een gevolg van de omstandigheid, dat zij, met uitsluiting van 

 andere waarnemingen, juist tot de berekening der formule heb- 

 ben gediend. 



Tusschen de formule van Eegnault en de door mij bere- 

 kende bestaat dus dit onderscheid, dat de eerste voldoet aan 

 de waarnemingen bij temperaturen hooger dan 280», terwijl de 

 laatste veel nauwkeuriger de wet van uitzetting tusschen 24° 

 en 280° uitdrukt. Naardien het juist de uitzettingen tusschen 

 deze laatste grenzen, en voornamelijk tusschen 0° en 100° zijn, 

 waarvan de nauwkeurige kennis van het meeste belang is voor 

 de proefondervindelijke natuurkunde, en bovendien de waarge- 

 nomene uitzettingen bij zeer hooge temperaturen van weinig 

 beteekenis zijn, wegens de onzekerheid, die het meten der tem- 

 peratuur, met behulp van den luchtthermometer op die punten 

 der schaal aanbiedt, zoo aarzel ik niet als de meest naauwkeu- 

 rige uitdrukking der waarnemingen van Eegnault voor te 

 stellen de formule V; = Y e O.00O18077*. 



Vooral de waarnemingen der vierde serie voldoen met opmer- 

 kelijke nauwkeurigheid aan deze wet. Met uitzondering der 

 beide laatste, is er geene enkele waarneming, welker vermoede- 

 lijke fout meer dan 6 honderdsten van een millimeter in de 



