( 206 ) 



theorieën, dan wel van feitelijk onderzoek gebruik gemaakt. 

 De meest belangrijke mineralen voor de karakteristiek der 

 kristallijne gesteenten zijn, behalve kwarts, de verschillende 

 veldspaatachtige mineralen en de tot den Augiet en de Hoorn - 

 blende behoorende verbindingen. Deze laatste groep had reeds 

 sinds lang ten opzigte harer scheikundige formule aan de mine- 

 raiogen moeijelijkheden berokkend. Op sommige variëteiten 

 kan men de eenvoudige formule EO Si0 2 toepassen, de meeste 

 anaiyzen toonen evenwel verschillende hoeveelheden van Al O 3 

 aan, die met genoemde formule niet, of althans slechts zeer 

 gedwongen, te vereenigen waren. In de Augieten vindt men 

 tot 8 pCt., in de Hoorn blenden zelfs tot 14 pCt. A10 3 . Men 

 weet dus bij de interpretatie van de bauschanalyze niet, hoeveel 

 van de Aluinaarde men als behoorende tot eene veldspaatachtige 

 verbinding, hoeveel men tot Augiet of Hoornblende rekenen zal, 

 en daardoor reeds zoude het onmogelijk zijn uit het zuurstof- 

 quotiënt juiste gevolgtrekkingen af te leiden, al waren de veld- 

 spaten op zich zelve konstante verbindingen Dit is echter 

 verre van waar. 



Men onderscheidt gewoonlijk als verschillende veldspaatsoor- 

 ten : Orthoklaas en Albiet, met eene scheikundige zamenstelling, 

 waaruit de zuurstofverhouding 1 : 3 : 1 2 is af te leiden, Oligo- 

 klaas met de zuurstofverhouding 1: '3: 9, Labrador met 1: 3': 

 6 en Anorthiet met 1 : 3 : 4 als zuurstofverhouding. Wat bij 

 een veldspaatanalyze in dit schema geen plaats vond, werd weder 

 als vreemdsoortig bijmengsel beschouwd, en meestal met den 

 weinig wetenschappelijken naam // verontreiniging -1 ' betiteld. 



Ook hier echter kwam men bij een grooter getal van ana- 

 iyzen tot de overtuiging, dat de uitzondering regel, en de regel 

 uitzondering was. Tusschen de ein dieden 1: 3: 12 en i: 3: 

 I vindt men alle mogelijke verhoudingen, en al wil men deze 

 onregelmatige zamenstellingen gedeeltelijk op vreemdsoortige 

 bijmengselen en op sekundaire ontleding terugbrengen, zoo kan 

 men toch uit de anaiyzen reeds met zekerheid aantoonen, dat 

 de veldspaten met de verhoudingen 1: 3: 9 en 1: 3: 6 al- 

 leen als ideale, theoretisch geconstrueerde tusschenleden te be- 

 schouwen zijn ; dat echter, wanneer de analyze deze cijfers op- 

 levert, daarmede volstrekt niet de zuiverheid of oorspronkelijk- 



