( 225 ) 



geval een klein verschil uitdrukt. De Parij ssche meter heeft 

 dan historisch de voorkeur, en voor óns nog bovendien, omdat 

 hij bij de wet als standaard der lengtematen is aangewezen. 



Volgens een schrijven van Z. Exc. den Minister van Kolo- 

 niën aan Z. Exc. den Minister van Binnenlandsche Zaken, de 

 dato 28 Sept. jl., Lett. F. No. 7, zoude bij Keizerlijk Besluit 

 reeds eene internationale Commissie in het leven worden ge- 

 roepen. 



Uwer Commissie is van dit laatste niets naders bekend, maar 

 in elk geval blijkt, hetgeen wij wenschten te doen uitkomen, 

 dat het tijdstip van een goeden standaard, ook voor weten- 

 schappelijk gebruik, te bezitten, niet zoo heel ver meer af 

 kan zijn. 



Die tijd is evenwel niet zóó na, dat de verzending van den 

 Basis-meettoestel en van de Normaal daarnaar zouden kunnnen 

 wachten. Daarom is er niet anders te doen, dan van de Nor- 

 maal eene goede kopie hier te houden en die kopie met den 

 verwachten standaard, zoodra hij er zijn zal, te vergelijken. 



Het onvermijdelijke bezwaar dat hieruit voor den Heer 

 oudemans ontstaan zal, en dat hij aanwijst met te zeggen : » dat 

 alle berekende afstanden, elk lengte- en breedte-verschil, bere- 

 kend met de benaderde waarde der Normaal-staaf, later weder 

 gecorrigeerd zoude moeten worden, 1 ' is, naar het ons voorkomt 

 zoo groot niet; want eerstelijk alle driehoekszij den, uitgedrukt 

 in eenheden van de Normaal-maat, veranderen slechts in de om- 

 gekeerde verhouding van de lengte dier maat, en, wat de 

 lengte- en breedte-verschillen betreft, zoo is het zeer denkbaar, 

 dat de kromming der aarde op Java eene andere is dan hier 

 in Europa, in Peru, aan de Kaap, enz., zoodat de verhouding 

 van een graad breedte en van een lengtegraad op Java, uit de 

 waarnemingen aldaar zelve opgemaakt zal moeten worden. De 

 lengte en breedte der niet astronomisch bepaalde hoekpun- 

 ten van driehoeken zullen dus ook uit dezen hoofde aan eene 

 latere correctie, na eene eerste voltooijing der berekeningen, 

 onderworpen blijven. 



En bedenkt men, dat de Triangulatie, volgens het schrijven 

 van Dr. oudemans, denkelijk op zijn vroegst eerst in het vol- 

 gende jaar voltooid zal kunnen zijn; dat dan nog meerdere 



