( 236 ) 



Over 't algemeen was de grootste snelheid even onder het op- 

 pervlak, bij enkele profillen echter aan het oppervlak, bij enkele 

 andere bijna op de halve diepte. De zeer verschillende uit- 

 komsten doen dan ook Bazin zeggen : 



p 30. //La qnestion se complique et s'obscurcit donc davan- 

 /'tage, a mesure que de nouvelles expériences plus nombreuses 

 //et plus précises paraitraient devoir y jeter mie plus grande 

 //lumière. Que conclure de ces résultats si divers et en appa- 

 //rence contradictoires, ei ce n'est que nous ne possédons pas 

 //encore de notions saines sur les inouvements intérieurs des 

 //fluides et sur les actions mutuelles de leurs molécules? Peut- 

 //être cette partie si delicate de la science doit-elle rester long- 

 //temps encore dans Ie domaine de l 1 empirisme. 1 ' 



Eeeds in de proeven van 1790 en 1792 op de Kederland- 

 sche bovenrivieren genomen door Bru:hngs, en waarvan ons 

 hooggeacht medelid J. P Delprat in 1855 zulk eene heldere 

 analyse heeft geleverd in de werken van deze Akademie, was 

 het gebleken: dat dikwerf de grootste snelheid niet juist aan 

 't oppervlak boven de grootste diepte was gelegen , waar zij 

 noodzakelijk liggen moest, wanneer de tegenstand aan de wan- 

 den de éénige vertragende kracht was. Ook daar werd zij in 

 den regel iets beneden den waterspiegel aangetroffen. Bij de 

 Amerikaansche proeven , op de Mississipi genomen met drijvers, 

 lag in den regel die grootste snelheid veel dieper onder het 

 oppervlak, circa op 3 der diepte daaronder. De Amerikaan- 

 sche waarnemers brengen echter ook een nieuwen tegenstand in 

 rekening, namelijk: den tegenstand der lucht aan het opper- 

 vlak, niet alleen bij wind, maar ook bij stilte. Zij beschou- 

 wen dus het water in rivieren als stroomende in buizen, 

 die van onderen en ter zijde uit vaste wanden en van boven 

 uit luchtdeelen zijn zamengesteld. 



Bovendien zijn vele proeven genomen omtrent den invloed 

 van den wind op de snelheid van de rivieren, en wel naarmate 

 die op-, af- of dwars over de rivier waaide. Stelt men den or- 

 kaan gelijk 10, zoo werden de proeven mogelijk bevonden bij 

 windsterkten door de cijfers J, 2, 3 en 4 voorgesteld. Niet- 

 tegenstaande het ruwe dezer schattingen, is het toch goed, dat 

 .eindelijk ook eens op den grooten invloed van den wind acht 



