( w ) 



deren plaatsten, dat van eene willekeurige maat namelijk, ge- 

 controleerd door de lengte van den secunde-slinger op eenig 

 punt der aardoppervlakte. Bonné sloeg in 17 90 een gedeelte 

 van den aequator der aarde als normaal-maat voor en noemde 

 die aequatoriaalvoet *). 



Er behoort juist niet veel scherpzinnigheid toe om op te 

 merken, dat juist het beginsel der commissie om den se- 

 cunde-slinger eenvoudig als middel van verificatie te gebrui- 

 ken, maar hemzelven als eenheid van maat los te laten, hoe 

 rationeel het ook wezen moge, meer dan iets anders aan de 

 algemeene invoering van den meter als maat voor alle vol- 

 ken heeft in den weg gestaan en zal blijven in den weg 

 staan. Wij kunnen hier het citaat repeteren van baudin, presi- 

 dent van den Conseil des Anciens, in zijn antwoord aan de 

 commissarissen van het Instituut f), waar hij het gezegde van 

 rousseau aanhaalt: //Les hommes préféreront toujours une mau- 

 vaise maniere de savoir a une meilleure maniere d'apprendre." 

 Tmmers door op den secunde-slinger als middel tot controle te 

 wijzen, was het voor ieder volk het eenvoudigst, om bij zijne 

 eigen maten te blijven en die door die natuurmaat juist te 

 bepalen, in stede van eerst eene andere geheel ongebruikelijke 

 dusgenaamde natuurmaat in te voeren, die dan toch weer op 

 dezelfde wijze moest worden geverifieerd. Uit dit oogpunt is het 

 wel de grootste fout die men begaan kon, toen men de lengte 

 van den secunde-slinger op 45° breedte, die toch zoo digt bij 

 den meter kwam, als eenheid van maat losliet. 



8. Hiermede is tevens het oogpunt gepreciseerd, waaruit ik 

 de eischen aan eene natuurmaat te stellen wil beschouwen. 

 Tk wil eenvoudig deze dubbele vraag beantwoorden : is de naauw- 

 keurigheid waarmede oorspronkelijk de meter werd vastgesteld, en 

 waarmede de lengte van den secunde-slinger toen en nu bepaald 

 wordt, in goede verhouding met de naauwkeurigheid waarmede 

 twee lengte-maten tegenwoordig kunnen worden vergeleken — en 

 is ten tweeden de voor den secunde-slinger bereikbare naauw- 



*) Muncke, in gehler's Physikalisches Wórterbuch. VI. p. 1264 eii zijne daar 

 aangehaalde Principes etc. 1790. 



f) Base du systèmc métrique. III. p 651. 



