( 28 ) 



stel binnen korter of langer tijd soortgelijke bepaling te onder- 

 nemen. Voorshands hebben wii wel het regt, om deze bepa- 

 lingen voor de naauwkeurigste en meest uitstekende te houden 

 die immer geleverd werden. 



De beide uitkomsten voor Königsberg wijken 0.0007 lijn 



dus harer waarde, of 0.0015 millimeter, van elkander 



af; wij zouden dus kunnen zeggen, dat het verschil tusschen 

 de uitkomst der eerste metingen voor Königsberg en die der 



tweede metingen afzonderlijk genomen zoo omtrent _ 



harer waarde bedraagt, bessel herinnert bij zijne bepaling 

 voor Berlijn *) nadrukkelijk aan de onzekerheid die uit de 

 temperatuur ontstaat. Van waarschijnlijke fouten van het eind- 

 resultaat kan bij deze metingen geen sprake meer zijn; wan- 

 neer het aantal der metingen toeneemt, worden deze ten slotte 

 toch oneindig klein — en bij zulke naauw aan elkander sluitende 

 afzonderlijke uitkomsten als wij in deze reeksen hier voor ons 

 hebben, worden die waarschijnlijke fouten om zoo te zeggen ei- 

 genlijk ook reeds belagchelijk klein. Wanneer ik moet zeggen 

 wat ik meen, dan geef ik niet veel om die miniaturen waar- 

 schijnlijke fouten van het eind-resultaat, zoodra zij buiten de 

 grenzen van het werkelijk bij de waarnemingen meetbare of 

 zigtbare vallen: de onderlinge vergelijking der afzonderlijke uit- 

 komsten, die tot het eind-midden zamenwerken, heeft in mijn 

 oog veel grooter waarde. 



De grootste afwijking tusschen de uiterste afzonderlijke uit- 

 komsten van bessel voor Königsberg in 1826 — 1827 met den 



koperen bol f) bedraagt 0.0075 Lijn, of , en die met den 



ivoren bol wijken 0.0104 Lijn of ttt^t: harer waarde van elkander 

 J J 44000 



af. Voor de latere metingen van 1828 te Königsberg geeft 

 bessel zelf op §), dat de met verschiUende zelfstandigheden be- 



*) 1 c p. 186. 



f) Zie de geciteerde verhandeling, p. 55. 



§) Versuche über die Kraft. t etc p. 57 of Abhandlungen der Berliner Akademie 

 ans riem Jahre 1839. p. 97- 



