( '29 ) 



paalde lengte van den secunde-slinger nog geen — - van de 

 gemiddelde waarde afwijken; dit geeft dus voor de grootste af- 

 wijking tusschen de uiterste uitkomsten hoogstens .. . De 

 afzonderlijke bepalingen die tot het eind -resultaat medewerken, 

 wijken in de metingen van Berlijn *) niet meer dan , of 



— van de waarde, van elkander af. 



Er blijft mij nog een middel over, om eene greep te 



doen naar de naauwkeurigheid der verkregene uitkomsten ; 



ik kan namelijk de in Art. 3 aangehaalde formule van sabine 



i. i. 



I = 439,2975 -f- 2,28174 sin 2 q) bezigen om de slinger-lengte 



voor de drie gegeven plaatsen te berekenen; de poolshoogten 



zijn zeer naauwkeurig bekend; dus is het zeer belangrijk om 



eens na te gaan, wat deze formule oplevert. 



Ik vond : 



l. r— w. 



Königsberg l = 439.2975 + 1,52035 = 440,8178 . . 0,0008 



Güldenstein / = 439,2975 + 1,50171 = 440,7992 . . 0,0084 

 Berlijn / = 439,2975 + 1,43635 = 440,7339 . . 0,0051 



Vergelijkt men nu deze uitkomsten der berekening met de 

 tweede algemeene uitkomst voor Königsberg en de beide anderen 

 voor Güldenstein en Berlijn, dan vindt men de hiernevens 

 opgegeven verschillen Rekening-Waarneming. Hoe komt het 

 nu, dat die verschillen voor de beide laatste plaatsen in den- 

 zelfden zin zoo veel afwijken van dat voor Königsberg; men 

 kan zich niet op eene eigenlijke fout van de formule beroepen, 

 want Güldenstein en Königsberg, waarvoor de sprong in de 

 differentie te groot is, hebben bijna dezelfde geographische 

 breedte. Men zal zich beroepen op geologische verschillen f) 

 in den bodem; hierover valt moeijelijk te oordeelen; ik geef 

 gaarne toe, dat Königsberg veel digter aan zee ligt dan de 

 beide andere plaatsen ; maar daardoor is mij geen geognostisch 



*) Abhandlungen der Berliner Akademie aus dein Jahre 1835. p. 185. 

 f) Abhandlungen der Berliner Akademie aus dem Jahre 1835, p. 164. 



