( 244 ) 



buis is de waterstand daar binnen 1,75 meter beneden den boven- 

 rand; na de wateruitstrooming daalt de watervlakte tot 3,70 m. 

 Tot 10 Sept. onveranderd dezelfde verschijnselen. 



10 Sept. De waterstand waargenomen gedurende het opbor- 

 relen van gas. Hij verschilde tusschen 3,08 en 2,85 meter be- 

 neden den rand. Na de uitspuiting was de wateroppervlakte 

 rustig, 3,59 m. beneden den rand. Bij het opborrelen steeg 

 gemiddeld elke 1 secunden eene groote gasbel naar omhoog, 



12 Sept. Waterstand gedurende het opborrelen gem. 2,95 m. 

 na de uitspuiting 3,60 m. beneden den rand. 



Tot 19 Sept. geen wijziging in het verschijnsel. 



Laatst vermelde waarnemingen zijn geschied door middel van 

 een drijvertje (een hollen blikken cylinder) hangende aan een 

 touw, dat aan den bovenrand over een katrolletje liep, en buiten 

 door een ge wichtje in evenwicht werd gehouden. Dit gewichtje 

 toonde nauwkeurig den stand en de beweging aan van de wa- 

 teroppervlakte binnen de buis. 



De temperatuur van het water was gemiddeld altijd 13° C. 



Het gas, zooals het gedurende de iaatste periode omhoog 

 steeg, is door prof. a. c. oudemans jr. scheikundig onderzocht. 

 Op 0° en 76 ctm. druk droog berekend werd gevonden: 



Koolzuur, C0 2 8,2 vol. 



Moerasgas, CH 4 91,8 vol. 

 met sporen van lucht. De niet-aanwezigheid is bepaald van CO, 

 C 2 H 4 of andere zware koolwaterstoffen. 



Voor genoemd mengsel wordt als spec. gew. uit de sp. geww. 

 der bestanddeelen afgeleid 0,63. 



Berekent men omgekeerd de quantitative zamenstelling uit 

 de boven vermelde spec. gew. bepalingen, daarbij alleen C0 2 

 en CH 4 als aanwezige gassen aannemende, dan heeft men: 



Spec. gew. 

 6 Augustus 0.716 ^ vo i, 



10 // 0,754 



16 * 0,669 



Zamenstelling 



CO, 



16,4 



CH 4 



83,6 



C0 2 



20,3 



CH 4 



79,7 



C0 2 



11,6 



CH 4 



88,4 



