( 336 ) 



staan, die tot belangrijke onnauwkeurigheid in de uitkomst aan- 

 leiding geven, vooral wanneer men, gelijk regnaült gewoon is, 

 bij voorkeur gewicht hecht aan de gegevens van eene der seriën. 

 Bij de berekening van de ware uitzetting van kwik volgens de 

 proeven van regnaült, viel ons reeds het standvastig verschil 

 tusschen de twee eerste en de twee laatste seriën duidelijk in 

 het oog. 



Het kwam mij voor, dat men de waarnemingen van de kwik- 

 thermometers, in de seriën a, y. z % welke tot nu toe zoo goed 

 als verloren waren, met vrucht zou kunnen aanwenden om het 

 bedrag van eene fout in de constante van den luchtthermome- 

 ter te bepalen. De gang van den kwikthermometer van kris- 

 talglas vergeleken bij dien van een luchtthermometer bleek mij 

 vroeger zeer standvastig te zijn en met groote juistheid te kun- 

 nen worden voorgesteld door een parabool, welke de abscissenas, 

 waarop de temperaturen van den luchtthermometer geteld wor- 

 den, in de punten en 100 snijdt, en waarvan de as in het 

 punt 50 loodrecht staat op de abscissenlijn. Door eene enkele 

 constante wordt dus het verschil in aanwijzing van den kristal- 

 glas-thermometer en den luchtthermometer bepaald. Wordt nu 

 bovendien eene fout in den reductiefactor van den luchtther- 

 mometer aangenomen, dan kunnen reeds uit twee waargenomen 

 verschillen tusschen den luchtthermometer en den kwikthermo- 

 meter de parameter van de parabool, die den gang van den 

 kwikthermometer voorstelt, de fout van den luchtthermometer en 

 mitsdien ook de afwijking van beide werktuigen bij elke tempe- 

 ratuur gevonden worden. De invloed van eene fout van de con- 

 stante des luchtthermometers zal in het algemeen slechts weinig 

 grooter zijn dan die der toevallige fout, welke elke tempera- 

 tuurswaarneming op zichzelve oplevert. Om haar dus met eenige 

 zekerheid te bepalen zal men een groot aantal waarnemingen be- 

 hoeven. 



Tot dit doel heb ik van alle waarnemingen, door regnaült 

 in de seriën a\ y en z opgeteekend, gebruik gemaakt. De ge- 

 middelde verschillen e van den kwikthermometer en den lucht- 

 thermometer bij de temperatuur t werden voor zes of zeven tem- 

 peraturen, welke bij geheele vijf- of tientallen opklimmen, bepaald 

 en met de waarden van / gesubstitueerd in de vergelijking : 



