DE VOLLEDIGE VIRIAAL VERGELIJKING 



DOOK 



C. H. C GRINWIS. 



1. R. Clausius, Hoogleeraar te Bonn, hield 13 Juni 

 1870 eene voordracht in de » Niederrheinische Gesellschaft 

 für Natur- und Heilkunde" over »eene op de warmte toe- 

 passelijke stelling", welke verhandeling kort daarna in druk 

 verscheen. (Pogg. Ann. Bd. 141, S. 124). 



In deze verhandeling wordt de bekende wet afgeleid, dat 

 bij zoogenaamde stationaire beweging van een aantal stoffe- 

 lijke punten de gemiddelde levende kracht van dit stelsel 

 gelijk is aan zijne viriaal, of analylisch uitgedrukt: 



m 



2-# = -k2(Xx+Ty+Zz) (1) 



waarin v de snelheid van een deeltje m is, X, Y, Z de 

 composanten der daarop werkende kracht en #, ?/, z de 

 coördinaten van het deeltje, dus van het aangrijpingspunt 

 der kracht voorstellen, terwijl de bovengeplaatste horizon- 

 tale lijnen aanduiden, dat men de gemiddelde waarden ge- 

 durende de stationaire beweging bedoelt. 



De in het tweede lid dier vergelijking voorkomende 

 grootheid hangt van de op het stelsel werkende krachten 

 af en zou, als bij gegevene coördinaten alle krachten in 

 gelijke verhouding veranderden, evenredig aan die krach- 

 ten zijn. 



Clausius stelt daarom voor, de gemiddelde waarde dier 

 grootheid naar het latijnsche woord vis, virial te noemen, 



2* 



