( 50 ) 



niet minder dan 5 tot 6 millimeters, dal ia ■— tol — — - 



150 1^5 



van den druk van den geheelen atmosfeer, bedroeg. 



Volgens den gezagvoerder Looah van hei schip Berbico, 

 zouden de afwijkingen in Straat Soenda zelfs 2 Elng. dui- 

 men, dus 50 millimeters, bedragen hebben. 



Bovenstaande drukkingen zijn echter reeds voldoende om 

 het gevoel van doofheid «mi de Buizingen in de ooren te 

 verklaren, die door sommige personen gedurende de uitbar- 

 sting zijn opgemerkt. 



Nemen wij aan. dat de Luchtgolven dezelfde snelheid had- 

 den als hei geluid, namelijk 347 meter per seconde bjj 25° 

 Cels., dan werd de afstand van 150 kilometer, van Ërakatau 



tot Batavia, in 7 ! - minuut afgelegd. In werkelijkheid «ras 

 de snelheid, zooals uit latere waarnemingen is gebleken, iets 

 geringer, zoodat de tijd 8 minuten bedroeg; dit, trouwens 

 niet zeer belangryke, verschil heb ik hieronder in rekening 

 gebracht. 



Voegen wij hierbij 1 - :i minuut voor traagheid van den 

 toestel, hetgeen waarschijnlijk te veel is, daar de indicateur 

 bijna onmiddellijk de verhooging in druk aanwijst, als er 

 gewichten op den régulateur geplaatsl worden; en brengt 

 men dan nog 5 1 3 minuut tijdsverschil in rekening, daar 

 het lengteverschil tusschen Krakatau en Batavia 1' 8 ° be- 

 draagt, dan had dus de grootste explosie plaats te lu u 15' n 

 — (8 m -f l 2 /3 m -f- 5 1 ,.,"') = 1U U Krakatau-tijd, met eene 

 onzekerheid van l a / 8 minuut. 



Uit barometerstoringen op verschillende plaatsen van Eu- 

 ropa en Amerika, heeft Generaal Stracheij berekend *) dat 

 de golf te 9 u. 24 m. Krakatau-tijd ontstond. Het verschil met 

 onze tijdsbepaling wordt waarschijnlijk hoofdzakelijk daardoor 

 veroorzaakt, dat de barogrammen op te kleine schaal waren 

 om zeer zuivere metingen toe te laten, gedeeltelijk ook daar- 



*) Nature, N°. 738, Dec. 20, p. 181. 



