( 188 ) 



galvanische, door Holmgrkn ontdekte, verschijnselen, van het 

 netvlies, enz.), zal Spreker heden niet uitwijden. Alleen 

 wenscht hij nog de aandacht te vestigen op eene reeks van 

 feiten, die voor het eerst het bestaan bewijzen van een 

 physiologische associatie der beide netvliezen en verder van een 

 verband tusschen den verlichtingsgraad der huid van het lichaam 

 en den toestand van het pigment en de kegels der beide retinae. 

 Wanneer men bij een gedurende 12 uren of langer in 't 

 duister gehouden kikvorsch (» donkervorsch") of duif (» don- 

 kerduif") slechts in één oog licht laat vallen, dan daalt het 

 pigment en contraheeren zich de binnenleden der kegels ook 

 in het andere, niet door licht getroffen oog, en wel gelijk- 

 tijdig en in denzelfden (in onze proeven dikwijls maxima- 

 len) omvang als in het verlichte oog. 



Bij kikvorsehen gebeurde dit ook nog na de onthoofding, 

 niet meer na de vernietiging van den inhoud der schedel- 

 holte. Het staafjesrood bleet in 't bedekte oog bestaan, ook 

 wanneer het in 't andere volkomen was verbleekt. 



De bewegingen van kegels en pigment der retinae van beide 

 oogen zijn dus geassocieerd, evenals die der beide pupillen. 

 Hieruit, in verband met de tot heden bekende anatomi- 

 sche feiten, volgt, dat de nerv. opticus niet slechts als licht- 

 percipieercnde, centripetaal gel idende, muur ook als centrifu- 

 gaal geleidende, motorische zenuw voor kegels en pigment van 

 het netvlies functioneert. 



De zenuwvezelen, door welke de associatie van beide net- 

 vliezen tot stand komt, zouden reeds in 't chiasma nn. op- 

 ticorum zich kunnen overkruisen (fibrae arcuatae orbita- 

 les Arnold; vezelen der commissura arcuata anterior van 

 Hatstnover ?). In dit geval zoude de inter-retinale zenuw- 

 verbinding uit een zuiver anatomisch oogpunt een interpe- 

 ripherische verbinding zijn, op bekende genetische gronden 

 echter tot de iutcrcentrale kunnen terugorebracht worden. 



DO 



Een andere mogelijkheid is, dat de associatorische gelei- 

 dingsbanen zich door de tractus optici heen naar de her- 

 senen begeven, waar dan, vermoedelijk door tusschenkomst 

 van gangliëncellen, de overkruising zoude plaats hebben. 

 Spreker hoopt dit spoedig te kunnen beslissen. 



