( 360 ) 



Stieltjes, die, in twee mededeelingen uit verschillende tijd- 

 perken, berekeningen omtrent den invloed van gevallen regen 

 en van uitdamping op den boezemstand bekend maakte, 

 stuitte telkens op een overschot of op een te kort, dat hij 

 dan toeschreef aan opslorping of toezakking, (zie Versl. en 

 Meded., deel VII, blz. 336 en deel VIII, blz. 309). 



Was er, zooals mij nader bleek, een bron van fouten 

 in de beschouwing van slechts korte tijdperken, hoogstens 

 van enkele weken ; door den Heer Ortt werd die klip ont- 

 zeild door de groote greep, die hij deed in de voor hem 

 blootgelegde gegevens van bemaling, enz., waaraan wij de 

 verhandeling over Kwel en Verdamping (Deel XIII, blz. 1) 

 te danken hebben. Hij paste zijne berekening toe op twee 

 tijdperken, ieder van ongeveer zes jaar. 



Niettemin stuitte ook hij op een niet bevredigende uit- 

 komst, en ondervond hij de moeijelijkheid van een goede 

 waarde op te sporen voor den coëfficiënt n, dien hij tot 

 correctie van de waargenomen verdamping in zijne formule 

 had ingevoerd. 



Bij de stappen, die ik deed in het voetspoor van de reeds 

 door anderen gedane berekeningen om een aannemelijk cijfer 

 voor de kwel te verkrijgen, ondervond ik aanhoudend de- 

 zelfde teleurstelling. Hoe groot ook het getal werd der 

 becijferingen, waartoe ik werd verleid door toestanden van 

 den polder of van weersgesteldheid, die door groote regel- 

 matigheid of door het ontbreken van storende invloeden 

 een gewenschte uitkomst beloofden, des te grooter werd 

 het aantal uiteenloopende antwoorden. Het groote getal 

 mislukte becijferingen bracht mij evenwel op het spoor van 

 wijzigingen, die moesten worden ingevoerd in de onderstel- 

 lingen, waarvan bij de berekeningen was uitgegaan. 



In de eerste plaats, de voornaamste, bleek mij dat inder- 

 daad de hoeveelheid der verdamping niet kon worden ver- 

 kregen door vermenigvuldiging van de bij water waarge- 

 nomen hoogte van verdamping, met de geheele oppervlakte 

 van den polder en dat dus wel degelijk in dat product eene 

 wijziging moest worden aangebracht zooals de Heer Ortt 

 met zijn coëfficiënt n beoogde. De groote verscheidenheid, 



