12 



Omtrent de voetstukken, die op deze expeditie gebruikt 

 zijn, kan ik het volgende mededeelen. 



In mijn vorig verslag, pag. 9 en 10, heb ik reeds ver- 

 meld dat de bewegelijkheid, zoowel van een bamboezen, 

 als van een steenen voetstuk, mij op het denkbeeld gebragt 

 heeft rondom die voetstukken eenen afzonderlijken bam- 

 boezen vloer te laten leggen, van omtrent 10 voeten in het 

 vierkant, die noch het voetstuk noch den grond onmid- 

 dellijk daarnevens aanraakte, en slechts aan elk zijner hoe- 

 ken op een paar metselsteenen rustte. 



Te Cheribon, Samarang en Soerabaja, waar de heer 

 Jaeger in 1858 waarnam, ter bepaling van het lengtever- 

 schil dier plaatsen met Batavia, gebruikte hij dan ook een 

 bamboezen voetstuk, geheel naar het model van den heer 

 de Lange, doch omringd met eenen dergelijken bamboe- 

 zen vloer. Ofschoon deze voetstukken voor de waarne- 

 mingen zeer goed voldeden, was een groot bezwaar tegen 

 hun voortdurend .gebruik het oponthoud, waarmede hun- 

 ne oprigting gepaard ging, en waardoor de heer Jaeger 

 op elk station eenige dagen verloren had. Ik verzocht 

 daarom de heeren E. Chauïan , Deeleman en Co. alhier, 

 twee houten voetstukken met vloeren te vervaardigen , die 

 geheel uit elkander genomen konden worden, en toch, met 



dentien Bagelen en Kadoc, bl. 31) en geheel in bouw met het boven beschre- 

 vene overeenkomt, heeft hetzelfde gebrek. Bij dit laatste is het echter aan- 

 zienlijk verminderd door het uitdraaijen van een klein randje koper aan den 

 mikroskopendrager, ter plaatse waar deze om het dikkere gedeelte der as sluit. 

 Hierdoor namelijk kan de m.kroskopendrager verder op de as geschoven wor- 

 den, dan vroeger, althans vroeger stuitte de mikroskopendrager met den rand 

 die nu uitgedraaid is, tegen cenc borst, die het verlengde uitmaakte dor grond- 

 vlaktc van den afgeknottcn kegel, waaruit de tap der as bestaat. 



Bij het in den tekst bedoelde instrument stuhte de mikroskopendrager niet, 

 en toen ik in Januarij 1861 beide instrumenten omtrent dit punt naauwkeurig 

 onderzocht, bleek het, dat eene zorgvuldige reiniging der as, het voorzien der- 

 zelve van een weinig nieuwe olie, en het sterkere opdrukken van den mikros- 

 kopendrager op de as, de waarnemingen verrigt ter bepaling der excentriciteit 

 des cirkels en van den afstand der mikroskopen, aanmerkelijk beter met el- 

 kander deden uitkomen. 



