381 



mij, wat VOgela aangaat, in een ruimen buit verheugen; 

 geheel onaanzienlijk daarentegen was het getal der geob- 

 serveerde en verzamelde insekten, als een natuurlijk ge« 

 volg van liet vergevorderde jaargetijde; geen enkele dag 

 ging zonder stortregen voorbij. 



Wat aangaat de geologische gesteldheid, zoo behoort het 

 kleine, door mij geziene gedeelte des eilands tot de Jura- 

 formatie, waardoor plaatselijk zandsteen is heen gebroken. 

 Hier en daar zag ik ook sporen van ijzer. 



De moesons staan hier in omgekeerde verhouding tot 

 die van Misool, doch komen overeen met de jaargetijden 

 op Salawatie en de Noord-Westkust van Nieuw-Gtiinea. Van 

 Mei lot September heeft men de regen- of oost- en van 

 November tot .Maart drooge- of westmoeson; mijn verblijf 

 hier en te Salawatie, viel dus juist in het hartje van het 

 natte jaargetijde. 



Van de tot Waigeoe behoorende eilanden vindt men 

 eene opsomming in het zoo veel belangrijks bevattende 

 werk van d\\ P. bleeker «reis door de Minahassa enz. 11 

 deel I, pag. 217, waarnaar ik kortheidshalve verwijs, aan- 

 gezien ik trouwens ook niets anders zoude kunnen mede- 

 deelen als namen. 



Wat de verdienstelijke schrijver van genoemd reisver- 

 haal op pag. 222 van ditzelfde deel over Misool, Batanta, 

 Salawatie en Waigeoe zegt, is onjuist, want het tegenover- 

 gestelde is waar, namelijk dat het bevolkingscijfer van drie 

 dezer eilanden niet noemenswaardig is en het vierde zelfs 

 niet eens vaste bewoners heeft. Waigeoe beslaat eene vlaktc- 

 uitgebreidheid van omstreeks 7a □ geogr. mijlen, waarop 

 nog geene 6000 zielen leven. Ook hier is de bevolking 

 verdeeld in strand- en bergbewoners, dat is in Mohame- 

 danen en Papoes. liet verdient opgemerkt te worden, dat 

 eerstgemelden de Papoesche bewoners niet Papoea's of Ali- 

 (beroe's, maar wel Hindoe's noemen, terwijl ze op Misool 

 mei den naam Van AÜfoeroe bestempeld worden. De Mo- 

 hamedaansehe, langs het strand liggende negorijen zijn : 



