468 



koolwaterstofgas zich voordoen, die gelijken op het zooge- 

 naamd eeuwig vuur van het Demaksche. 



Op den grond der dessa Larangan-Tokol , een halve 

 paal noord ten oosten van de kust-dessa Brantah-Tinggie, 

 afdeeling Pamakasan , eiland Madnera, aan en op de hel- 

 ling van een 1 breeden heuvelrug, had de heer Arriëns , 

 lid der K. N. V., resident van Madoera, vroeger eenige 

 plekken bezocht, waar koolwaterstofgas uit den grond voort- 

 kwam. Sinds eenige jaren was die plek niet meer bezocht, 

 het aangestoken vuur uitgegaan , en de grond begroeid en 

 bedekt door heestergewas. Op 5 Mei 1862 had ik het 

 genoegen die plek te bezoeken, in gezelschap van den 

 heer Arriëns en van den kontroleur Kroesen. Wij von- 

 den, na een eindweegs stijgen en dalen, de plek we- 

 der, lieten het kreupel- en heestergewas omhakken, en 

 op verscheidene plekken in den grond graven. Ongeveer 

 op eene diepte van twee voeten, hoorden wij een gesuis en ge- 

 borrel als van eenen ketel met kokend water,- voelden de war- 

 me uitwaseming en staken toen het uitstroomende gas aan. 

 Met eene vrij sterke ontploffing vatte de uitstroomende 

 pas-massa vlam en het dempen der gegraven putten konde 

 de verdeelde vlammen niet uitdooven. Op eenigen af- 

 stand , ongeveer honderd voeten oost ten noorden van daar, 

 waar de grond ongeveer vijftig voeten hooger is, op eene 

 schaars met gras begroeide plek, lieten wij gelijke putten 

 praven, en van de zes even diepe putten, vatten er twee 

 vuur bij aanraking met een brandend ligchaam. De grond 

 bestaat uit eene laag humus, waaronder verweerde kalk- 

 steen, oker en witachtig gekleurd gesteente lagen, waarvan 

 eene hoeveelheid tot nader onderzoek werd medegenomen. 



U deze mededeeling voorloopig aanbiedende, behoud ik 

 mij voor, u later het verslag van het verdere onderzoek 

 toetezendcn. 



J. Hageman Jzn. 



