﻿OVER 
  HET 
  ONDERZOEK 
  VAN 
  VERDEELDE 
  LUC 
  HT 
  I 
  > 
  K 
  LBUIZ 
  EN 
  . 
  1 
  l 
  

   VOOR 
  HET 
  NIVEAU 
  N 
  ,J 
  . 
  14315. 
  

  

  I 
  

  

  2" 
  

  

  915 
  

  

  2" 
  

  

  .822 
  

  

  2" 
  

  

  .633 
  

  

  2" 
  

  

  774 
  

  

  2" 
  

  

  917 
  

  

  2" 
  

  

  861 
  

  

  2" 
  

  

  773 
  

  

  2" 
  

  

  858 
  

  

  2 
  

  

  2 
  

  

  931 
  

  

  2 
  

  

  .956 
  

  

  2 
  

  

  .782 
  

  

  2 
  

  

  809 
  

  

  3 
  

  

  002 
  

  

  3 
  

  

  041 
  

  

  2 
  

  

  852 
  

  

  2 
  

  

  .840 
  

  

  3 
  

  

  

  710 
  

  

  

  . 
  808 
  

  

  2 
  

  

  .628 
  

  

  

  741 
  

  

  i 
  

  

  Of) 
  / 
  

  

  2 
  

  

  770 
  

  

  o 
  

  

  (19 
  

  

  O 
  

  

  1 
  1 
  1 
  

  

  4 
  

  

  2 
  

  

  793 
  

  

  2 
  

  

  .880 
  

  

  2 
  

  

  .688 
  

  

  2 
  

  

  748 
  

  

  2 
  

  

  808 
  

  

  2 
  

  

  770 
  

  

  2 
  

  

  .739 
  

  

  2 
  

  

  .797 
  

  

  5 
  

  

  2 
  

  

  628 
  

  

  2 
  

  

  .728 
  

  

  2 
  

  

  .546 
  

  

  2 
  

  

  717 
  

  

  2 
  

  

  754 
  

  

  2 
  

  

  619 
  

  

  2 
  

  

  .618 
  

  

  2 
  

  

  .077 
  

  

  Midd 
  

  

  . 
  2 
  

  

  795 
  

  

  2 
  

  

  .839 
  

  

  2 
  .675 
  

  

  2 
  

  

  758 
  

  

  2 
  

  

  876 
  

  

  2 
  .812 
  

  

  2 
  

  

  .740 
  

  

  2 
  

  

  .789 
  

  

  Men 
  ziet 
  «lus, 
  dat 
  hoewel 
  deze 
  niveaus 
  afkomstig 
  zijn 
  wellicht 
  

   van 
  de 
  beste 
  werkplaats 
  van 
  astronomische 
  instrumenten, 
  er 
  toch 
  

   verschillen 
  overblijven 
  die 
  men 
  niet 
  altijd 
  mag 
  over 
  het 
  hoofd 
  zien. 
  

   Bij 
  zeer 
  nauwkeurige 
  metingen 
  is 
  weder 
  het 
  gebruik 
  van 
  eene 
  tafel 
  

   aan 
  te 
  bevelen, 
  even 
  als 
  die 
  waarvan 
  boven 
  gesproken 
  is. 
  

  

  Overigens 
  is, 
  bij 
  beide 
  niveaus, 
  zeer 
  voldoende 
  de 
  overeenkomst 
  

   tussehen 
  de 
  waarde 
  van 
  één 
  niveaudeel 
  bij 
  eene 
  lengte 
  der 
  bel 
  van 
  

   20 
  en 
  van 
  40 
  deelen. 
  

  

  Geheel 
  anders 
  viel 
  een 
  onderzoek 
  uit 
  naar 
  twee 
  toegesmoltene 
  

   niveaus, 
  die 
  zich 
  in 
  het 
  kleinste 
  der 
  in 
  den 
  aanvang 
  dezer 
  mede- 
  

   deeling 
  vermelde 
  universaal-instrumenten 
  bevonden. 
  

  

  Het 
  instrument, 
  bij 
  de 
  Geographische 
  Dienst 
  in 
  Nederlandsch-Indië, 
  

   t 
  iji 
  buis 
  de 
  triangulatie 
  van 
  Java 
  bekend 
  onder 
  de 
  benaming: 
  P. 
  M. 
  

   UI 
  (d. 
  i. 
  Pistor 
  en 
  Martins 
  III), 
  had 
  oorspronkelijk 
  niveaus 
  be- 
  

   zeten, 
  met 
  dekplaatjes 
  gesloten, 
  vervaardigd, 
  even 
  als 
  al 
  de 
  niveaus, 
  

   waarmede 
  de 
  instrumenten 
  dier 
  firma 
  voorzien 
  waren, 
  blijkens 
  de 
  

   letters 
  C. 
  R. 
  op 
  een 
  der 
  blaasjes, 
  door 
  Carl 
  Reichel 
  te 
  Berlijn; 
  

   deze 
  niveaus 
  zijn 
  in 
  der 
  tijd 
  in 
  Indië 
  door 
  den 
  Geographischen 
  

   ingenieur 
  van 
  Asperen 
  op 
  dezelfde 
  wijs 
  onderzocht, 
  als 
  boven 
  is 
  

   uitgelegd, 
  en 
  hebben 
  zeer 
  goed 
  overeenstemmende 
  resultaten 
  gegeven. 
  

  

  De 
  aldus 
  toegeslotene 
  niveaubuizen 
  hebben 
  echter 
  één 
  nadeel. 
  Zij 
  

   worden 
  wel 
  eens 
  lek, 
  en 
  moeten 
  dan 
  op 
  nieuw 
  met 
  ether 
  gevuld 
  en 
  

   gesloten 
  worden. 
  Voor 
  een 
  geographisch 
  ingenieur 
  op 
  het 
  terrein 
  is 
  

   dit 
  lastig 
  en 
  tijdroovend, 
  en 
  als 
  het 
  vullen 
  niet 
  naar 
  behooren 
  ge- 
  

   schiedt, 
  dan 
  heeft 
  men 
  licht 
  spoedig 
  weer 
  last 
  van 
  lekken 
  *. 
  Wellicht 
  

  

  * 
  De 
  met 
  dekplaatjes 
  gesloteue 
  niveaubui/.en 
  hebben 
  echter 
  een 
  groot 
  voordeel. 
  Indien 
  

   er 
  zich 
  namelijk, 
  door 
  de 
  werking 
  van 
  in 
  den 
  ether 
  opgelost 
  water 
  op 
  het 
  glas, 
  mikrosko- 
  

   pische 
  kiezelzuurhydraat-wratjes 
  tegen 
  den 
  binnenwand 
  van 
  het 
  niveau 
  afzetten, 
  waardoor 
  

  

  