— 62 — 



onder den naam van Karimata, niet alleen liet grootste, maar 

 ook geologisch en mineralogisch in vele opzigten liet belang- 

 rijkste. Dit eiland heeft eene oppervlakte van 5 a 6 vierk. 

 geografische mijlen en is grootendeels zeer bergachtig. Het 

 hoofdgebergte strekt zich ongeveer uit van het n. o. naar het 

 z. w. en bestaat geheel uit eene digte en zeer harde graniet- 

 soort, van welke verbazend groote brokstukken langs den berg- 

 rug door elkander liggen, en daar bijna allen plantengroei be- 

 letten. 



Aan de zuidkust van het eiland komt nog eene granietsoort 

 voor, die tot verwering is overgegaan en bijzonder veel fijn 

 verdeelden magnetisch en ijzererts bevat. 



Langs de n. o. kust van het eiland komt op eenige plaat- 

 sen, zoo als bij het riviertje Ajerbawang, eene metamorfische 

 rotssoort voor, die daar van granietaders is doorsneden. 



Op de overige Karimata-eilanden komen zoowel neptunische 

 als plutonische formatiën voor. 



De eerste kan men bijzonder goed nagaan op de eilanden, 

 Tokong, Perangin of Oemor waar de aardlagen voorkomen on- 

 der eener helling van 40° met den horizon. Het is eene min 

 of meer zandachtigc kleischieferformatie, die door plutonische 

 werking is opgeheven en daardoor is overgegaan in een wit 

 gesteente, dat op vele plaatsen door een gehalte aan ijzeroxijde 

 licht rood of bont is gekleurd. In de massa van het gesteen- 

 te ziet men daar vele holen en kloven, in welke eetbare 

 vogelnestjes worden gevonden, die in het daarvoor geschik- 

 te jaargetijde door de bewoners van Karimata worden ver- 

 zameld. 



De klcischiefer-formatie van het eilandje Bessi komt groo- 

 tendeels overeen niet die der Oemor-eilanden. Waarschijnlijk 

 door plutonische werking, is daar ijzererts aan den dag geko- 

 men, waardoor het oorspronkelijke gesteente is overgegaan in 

 eene roodbruin gekleurde rots. In deze ziet men niet alleen 

 overal kogel- en knol-vormige afzettingen ven kleibi ui n ijzer- 

 steen , maar de rotsmassa is bovendien op vele plaatsen netvor- 

 mig doorsneden inct adertjes van ijzeroxijde. 



