26 OVER DE DIGTHEID, DE UITZETTING, HET KOOKPUNT EN DE SPANNING 



ingedeelde buis, van welken toestel hij door kwikwegingen den inhoud had 

 bepaald, deze vloeistoffen tot kookhitte te brengen en alsdan de dunne buis 

 voor de lamp toe te smelten; vervolgens werd de loop van dezen met de 

 vloeistoffen gevulden thermometer vergeleken met dien van een kwikthermo- 

 meter, terwijl zij te zamen in een waterbad waren geplaatst. Gat-Lussac stelde 

 het volumen van deze vloeistoffen bij haar kookpunt gelijk 1Ö00, en bepaalde 

 het volumen der vloeistoffen bij de verschillende temperaturen; hij heeft deze 

 resultaten niet gecorrigeerd voor de uitzetting van het glas, dewijl de waarde 

 niet bepaald kon worden van twee andere fouten, ontstaan ten gevolge van 

 den damp die de ledige ruimte vervulde en ten gevolge der dunne laag vloei- 

 stof die de inwendige oppervlakte der buis bedekte, welke twee fouten vol- 

 gens hem in tegengestelden zin van de correctie werken, welke voor de 

 dilatatie van het glas zoude hebben rrïoeten worden aangebragt. De alkohol 

 hiertoe gebruikt had bij 17°. 088 C. eene digtheid van 0.79255 (water bij 

 5°. 89 C — 1), was dus niet volkomen watervrij en kookte bij 78*. 41 C. 

 Stellende nu het volumen van dezen alkohol bij 78\41 C. gelijk 1000, vond 

 Gat-Lussac dat voor het aanlal graden onder 78°. 41 G., in de l ste kolom 

 vermeld, de contractie op 1000 volumen beliep: 



5° C. 



. . . 5.55 



50° 



C. . 



. . 34.74 



55' 



C. 



. . . 61.01 



10 



. . . 11.45 



55 



. 



. . 40.28 



60 





. . . 65.96 



15 



. . . 17.51 



40 



, 



. . 45.68 



65 





. . . 70.74 



20 



. . . 24.54* 



45 



. 



. . 50.85 



70 





. . . 75.48 



25 



. . . 29.15 



50 



. 



. . 56.02 



75 





. . . 80.11 



Ter vergelijking met onze later te vermelden proeven moeten deze uitkom- 

 sten zoodanig worden omgerekend, dat uitgaande van het volumen bij 0°G. == 1, 

 gevraagd wordt, welk wordt dit volumen bij 5°, 10" lot 50' C.; Pouillet 

 heeft zulks reeds gedaan; wij nemen uit zijne tabel pag. 12 zijner Mémoire 

 alleenlijk over: 



0° C. . . . 1.00000 20° C. . 



5 ... 1.00506 25 



10 ... 1.01016 30 



15 ... 1.01553 

 Muncke f heeft twee reeksen van bepalingen gedaan op bijna dezelfde 



1.02060 

 1.02600 

 1.05151 



* Pouillet, Mémoire pag. 9, houdt dit cijfer voor eene drukfout, terwijl gelezen moet worden 23.36. 

 t Gehler's Physik. Wörterb. 1841, Bd, X, S. 920. 



