500 



produktie en den verkoop aan de planters over te laten. 

 Ook zoude men om de billijkheid in acht te nemen , aan de 

 planters toe kunnen staan, om dat gedeelte der produktie , 

 wat zij niet tegen billijke prijzen weten van de hand te 

 zetten, alsnog aan het Gouvernement tegen bepaalde prij- 

 zen te leveren. 



De mindere kwantiteit die alsdan in Nederland aan de 

 markt zoude gebragt worden, zoude de prijzen zeker doen 

 stijgen, en het Gouvernement voor verdere verliezen vrij 

 waren, terwijl het te voorzien is, dat van de kruidnagelen 

 die door de planters aan partikulieren verkocht zouden wor- 

 den, het kleinste gedeelte naar Europa zal toevloeijen, en het 

 grootste deel in dezen archipel, in China en America enz. 

 zal verspreid worden. 



Uit bedorvene nagelen, afval van stelen enz. kan men 

 nog zeer goed eene etherische olie trekken, die in Europa 

 eene waarde van ongeveer f lOhetNederl. pond heeft. Deze 

 olie is overvloedig in de nagelen voorhanden ; zij laat zich door 

 destillatie gemakkelijk afscheiden en de nagelen leveren in 

 verhouding vrij wat meer dan de kaneel. 



De kakaokultuur begint men thans op Ambon ook meer 

 uit te breiden, voor zooverre daartoe geschikte gronden 

 bestaan, welke men slechts spaarzaam van eenige uit- 

 gestrektheid aantreft. Het geheele eiland toch, bestaat 

 uit heuvelachtig en bergachtig hellend terrein, waarop 

 slechts weinige vlakke of zacht hellende plaatsen gevonden 

 worden, die met eene genoegzame aardlaag gedekt zijn, 

 om er de boomen diep genoeg wortel in te kunnen doen 

 schieten. Voor boomkultuur zijn deze eilanden echter veel 

 beter geschikt dan voor granen, zoo om het hellende ter- 

 rein, als om de ongenoegzaamheid van teelaarde op de on- 

 derliggende, en veelal aan den dag komende zandsteen — 

 en koraalformatie, waartusschen veel woudgeboomte en zelfs 

 de nagelboomen hunne wortels weten in te dringen, en 

 er zelfs weelderig in groeijen, zoodat ook de dorste 



