328 



luchtig gehuisvest, zoo zelfs dat er nog plaats voor de 

 druivenkultuur over was, waarvan wij de heerlijke vruch- 

 ten op onze tafel kregen. Algemeen komt de wijnstok 

 hier bijzonder goed voort. 



Wandelt men door de achterbuurten, dan vindt men 

 nog hier en daar de sporen van vroegere aardbevingen, 

 blijkbaar aan de ruinen van ingestorte woningen. 



Verder op den schoone breeden weg, naar het vervallene 

 kleine fortje Kajoe-merah, op eenige palen ten zuiden van 

 de hoofdplaats, vindt men nog vele gemetselde palen met 

 opschriften, welke in vroegere en betere dagen, de ingan- 

 gen van kleine buitenplaatsjes waren, waarvan thans ech- 

 ter niets anders overgebleven is, als eenige vruchtboomen, 

 die aan vroegere welvaart doen denken. 



Wij bragten ook een bezoek aan den sultan van Ti» 

 dore, wiens verblijf er ook al niet veel beter uitzag. Vroe- 

 ger bewoonde deze sultan een vrij goed paleis, dat echter 

 door de laatste aardbevingen zoodanig is ontredderd, dat 

 hij er van afgezien heeft, om het te herstellen; er bleven 

 nog slechts de muren van over, en thans is hij in een 

 veel kleiner huis, vlak aan het strand, doch eenigzins 

 daarboven verheven, gehuisvest. 



Wij beklommen op onze wandeling een' heuvel waar wij 

 nog de sterke muren eener oude vesting, waarschijnlijk 

 uit den Spaanschen tijd, vonden, en hoewel nog geen paal 

 van de negorij verwijderd, verklaarde de kapitein-laoet van 

 Tidore ons toch, dat hij deze plaats nog nooit bezocht 

 had. 



Dit eiland is even als Ternate zoo klein, dat ze beiden 

 bijna geheel door hunne pieken bedekt worden, zoodat 

 er weinig geschikte kultuurgronden overblijven. Voor 

 de katoenkultuur schijnt het, zoowel wegens zijn klimaat, 

 als door de geaardheid van den bodem bijzonder geschikt. 

 Althans de weinige aanplantingen die ik er van zag, ston- 

 den zeer gunstig. Het was eene soort van eenjarige ka- 

 toen , die echter langer wordt aangehouden en achtereen- 



