550 



te Padang geschiedt, meer voordeelen voor het gouverne- 

 ment zoude afwerpen, wijl dit artikel thans met te veel 

 onkosten van transport bezwaard wordt. 



Van Kakas begaven wij ons door vele kofnjtuinen naar 

 Sonder, waar mede eene prachtige loge bestaat, en de 

 majoor voor goede ontvangst gezorgd had en den volgen- 

 den dag langs eenen anderen weg, waar wij mede vele 

 koffijtuinen zagen, naar Kakas terug. 



Wanneer men het land in de verte overziet dan ver- 

 toont het zich overal bergachtig , en toch worden in 

 deze streken zeer uitgebreide en vruchtbare vlakten ge- 

 vonden, die niet alleen met fraaije kofnjtuinen, maar 

 ook met andere kultuurgewassen der inlanders bedekt zijn. 

 Hoofdzakelijk in de nabijheid van het meer Tondano 

 vindt men uitgestrekte sawa's , w r aarvan sommige het 

 gebrek hebben dat ze nog te vet zijn, of wel dat de 

 daarop liggende humus nog niet genoegzaam ontbon- 

 den is. Hoe meer die velden, welke meestal uit moe- 

 rasgronden bestaan , bewerkt en aan de lucht blootge- 

 steld w r orden, des te meer zullen ze voor de rijstkultuur 

 geschikt worden. 



Het is opmerkelijk hoe gemakkelijk de inlanders zich hier 

 verplaatsen en nieuwe negorijen stichten, wanneer de be- 

 staande overbevolkt worden, of wanneer er wegens uit- 

 breiding der kuituur, handenarbeid vereischt wordt. Zoo 

 zagen wij, aan de overzijde van het meer, te Kakas, eene 

 geheel nieuw opgebouwde negorij waarin nog niemand 

 woonde, doch die spoedig door kolonisten uit Kakas, zou- 

 de betrokken worden. Deze maatregel had ook het voor- 

 deel, dat de gronden, die vroeger met bosch en struiken 

 bedekt waren, nu tijd hadden om drooger te worden, zoo- 

 dat het verblijf daarop voor de gezondheid der nieuwe 

 bewoners niet meer zoo schadelijk zal zijn. 



Van Kakas staken wij het meer over naar Tondano, 

 waar de kontroleur der afdeeling zijn verblijf houdt in 

 eene even fraaije loge als die welke wij pas verlaten had- 



