462 



wordt is deze Semoct raman toch algemeen bekend, zoo 

 dat koffijtuinen niet als hare eenigste woonplaats moeten 

 beschouwd worden. In oude koffijtuinen bij Tebing-Tingie, 

 is volgens mededeelingen van den kontroleur, den heer v. 

 d. Bossche, hetzelfde insekt bij duizenden aanwezig, hoe- 

 wel het hier aan de boomen geene waarneembare schade 

 doet. Of op Java onder de benaming van Semoet graman 

 juist dezelfde soort begrepen wordt, kan ik eerst dan be- 

 slissen, wanneer ik de Javaansche met de Sumatraansche 

 zal vergeleken hebben. 



De Semoet graman der Palembangsche bovenlanden is 

 eene nog niet wetenschappelijk beschrevene soort van mie- 

 ren, welligt een nieuw genus, dat nabij aan het genus 

 » Atta 11 van Latreille komt. Volgens het onderzoek van het 

 ongevleugelde insekt — het gevleugelde heb ik tot nu toe 

 nog niet gezien — komt het mij voor dat het tusschen Cryp- 

 tocerus (Latr.) en Atta moet geplaatst worden. De onge- 

 vleugelden komen in twee gedaanten voor. De eene soort 

 (welligt onvruchtbare wijfjes) is ongeveer 1-J-" lang, en van 

 deze lengte komt nagenoeg een derde alleen op het 

 hoofd, dat hartvormig en met sterke kaken gewapend 

 is. De tweede soort (misschien onvruchtbare mannetjes) 

 is kleiner en slanker, de kop veel kleiner en smaller, 

 eivormig, en van een veel minder sterk gebit voorzien. 

 De kleur van beiden is nagenoeg zwart, de kop donker- 

 bruin, de sprieten onbedekt, de pooten bijzonder lang, de 

 tibiae van sporen voorzien. Eene meer naauwkeurige be- 

 schrijving en teekening zal ik leveren, zoodra ik ook de 

 Javaansche soort gezien en daarmede vergeleken heb. 



De leefwijze konde ik niet zelf nagaan en ik kan dus 

 alleen opgeven, hetgeen mij geloofwaardige inlanders daar- 

 omtrent verteld hebben. Volgens hun zeggen heeft deze 

 soort haren naam daarvan gekregen, dat zij bij voorkeur 

 op den Pohon raman, eene inde bosschcn groeijende Man- 

 gifera (misschien M. laurina?) leeft en de hars, waaraan 

 deze boom zeer rijk is, als voedsel gebruikt. Zelden vindi 



