105 



steenkolen ontgint en daardoor de hier noodige gegevens 

 door de ondervinding bekend zijn. 



Ik zoude bereid zijn op mij te nemen om, voor gou- 

 vernements-rekening, door eene ontginning, boven Mar- 

 tapoera, de steenkolen te Bandjermasin te leveren, langs 

 boord der zeeschepen of in de landspakhuizen , waarvoor 

 die schepen kunnen aanleggen , voor minder dan negen 

 gulden (/" 9.00) de ton. Zulks vereischt geene aantooninp: 

 meer, dewijl het blijkt uit de onbekrompen begrooting van 

 het project voor de kolenmijn Delft, nabij Ka rang-i utan, 

 boven Martapoera. Bij die begrooting zij*> alle kosten, ook 

 de amortisatie van het in de onderneming te steken kapi- 

 taal, ruim gerekend en is over het nog niet geamortiseerd 

 gedeelte van dat kapitaal 5 pet. renten per jaar, interest 

 op interest, in rekening gebracht. 



Dat het cijfer van ƒ 9.00 niet te laag is gesteld, blijkt 

 ook hieruit: dat de steenkolen van de eerste ontginning 

 in Indië / 10,54 per ton te Bandjermasin hebben gekost, 

 waarbij 6 pet. renten, interest op interest, voor het nog 

 niet terug betaalde kapitaal is in rekening gebracht, terwijl 

 het cijfer der kosten nog steeds afnemende was. 



Aannemende dat de Engelsche kolen, welke tegenwoor- 

 dig aan de marine in Indië worden verstrekt, beter zijn 

 dan de steenkolen van Oranje-Nassau, van Coleshill, van 

 Three quarter Rock Vein en dan die, welke de marine in 

 1852 gebruikte en toen, aan boord der Vesuvius, met de 

 Indische stoomkolen zijn beproefd en vergeleken. Zelfs 

 aannemende, om van geene te gunstige voorstelling van 

 zaken beschuldigd te worden , dat de thans voor de marine 

 aangevoerd wordende Engelsche kolen, gelijk staan met 

 het gemiddelde der voor stoomgebruik uitgekozen Engelsche 

 kolen, voorkomende op bijlage I, dan staat de handels- 

 waarde dier Engelsche stoomkolen tot die der Indische 

 in rede, als 6570: 6029; stellende deze cijfers voor: het 

 betrekkelijk warmxegevend vermogen der kolen, volgens 

 de Berthiersche proef, welke algemeen tot de bepaling der 



