1596. 6 Dec. (Van voor Sedayoe-lawas, de vroegere 

 stad, om de oost voortzeilende) , „kwamen des avonds on- 

 „der een eiland, Madoera genaamd; ankerden op zeven 

 „vadem goede kleigrond; het land was west ten zuidenen 

 „oost ten noorden strekkende. 11 



Dus lagen de schepen vóór den noorder-ingang der 

 zeeëngte van Madoera-Grissee, en moeten koers genomen 

 hebhen juist in de lijn west naar oost, waar nu de „zwarte 

 ton 11 ligt, noorder begin van de groote zeebank van 

 Sedayoe (tegenwoordig.) De plaats waar de schepen lagen 

 op zeven vadem, zal geweest zijn omtrent Tandjong Rara- 

 pak of T. Modong, op de kaart Jansen genaamd T. 

 Wodon, T. Bebandang, waar nu 21 voet water bij laag 

 tij staat, dus de helft minder dan in 1596. De an- 

 kerplaats was bij of omtrent een stad „Rossombaya 11 , vóór 

 een rivier, waaruit vele visschers en andere booten kwa- 

 men; (van de stad zelve geen melding. Er bestond eene 

 soort aardrijkskunde van 1580, waarin „Arosabaia" als 

 havenstad genoemd werd.) 



1599. 22 Januarij. Ter hoogte van Toeban. Vernamen 

 van een portugesche renegaat de gelegenheid van Jurtan. 

 (het Padjarattan der Grisseesche Salahsila-historie.) 



„Zeide ons, hoe dat wij onzen koers naar Jurtan te ne- 

 „men hadden; dat wij bij oosten weder konden uitkomen, 

 „en ons nergens voor te vreezen hadden , als voor een 

 „steen, die met laag water droog ligt 11 . 



Dit is de eerste aanduiding over den ingang der noord- 

 westerengte van Madoera. Die steen , die met laag water 

 droog kwam , bij uitloop ten oosten , is voorzeker de klip, 

 zijn de klippen, thans genaamd ,,de Buffels, 11 onder den 

 Madoerawal, tusschen Grissee en Kamal-Soerabaya , en 

 niet de Karanglamoeang , noordoosterrand van de noor- 

 der zeebank. Die «uitgang bij oosten 11 is de tegenwoordige 

 trechter, het naauw van Rwanjar-Larangan. 



1599. 25 Januarij. „Gingen des nachts met den land- 

 „wind onder zeil; (van voor Toeban, oostwaarts.) Kregen 



