287 



kinderen. Zijne vrouw stierf op de reis van het vaderland 

 naar de Kaap de Goede Hoop. Hij werd in zee herhaal- 

 delijk op verschillende fichepen in consult gevraagd en 

 visiteerde er op 't wapen van Hoorn 15 a 20 die »in krib- 

 ben lagen 1 ' simulanten, die, volgens Koen , «door de drei- 

 «gementen ziel) zoo geoefend hebben , dat se nooit meer 

 »quamen te leggen en 't minst niet verergerden, dat se mis- 

 schien gedaen hadden soo se liggen bleven , want scheur- 

 »buicq een vriend van de luiaards is.'' Er waren op de vloot 

 bovendien onderscheidene belangrijke gekwetsten, waarbij 

 zijne hulp of raad insgelijks meermalen verzocht werd. ' ) 



Bontius kwam dus 14 dagen vóór den gouverneur-generaal 

 en Mevrouw Koen , den loden September 1627, te Batavia. 

 Elders vinden wij, dat hij in 1624 en 1625 te Leiden de 

 pest heeft waargenomen, 2 ) en daar hij naar alle waar- 

 schijnlijkheid, na een jaar Baljuw van Batavia geweest te 

 zijn, medio 1652 aldaar overleden is, zeker na dien tijd 

 niets meer opgeleekend heeft, zóó mogen wij aannemen, 

 dat hij binnen de 5 jaren zijne natuur- en geneeskundige 

 geschriften aldaar samengesteld heeft. 



Hetgeen hoogst belangrijk is te weten , daar het eerste 

 beleg van 22 Augustus tot 5 December 1628 en het tweede 

 beleg, dat hij ook te Batavia bijwoonde, van 21 Augustus tot 

 den 2den November 1629 geduurd heeft, waarbij nog 

 kwam, dat hij, tusschen het eerste en tweede beleg, gedu- 

 rende vier maanden aan koorts, dysenteria en beri beri 

 geleden heeft; en nadat hij hersteld was, lagen zijne vrouw 

 en beide zonen aan diezelfde ziekten te bed. Quas omnia 

 Deo propitio superavi , zegt Bontius 3 ) uxore interea, ac 

 utroque filio meo iisdëm molestiis vexatis, ac decumbentibus. 



') Zie de geneeskunde bij het Nederlandsdie zeewezen, (geschiedkundige naspo- 

 ririgen) , door dr. G. F. Pop, inspecteur van den geneeskundigen dienst der zeemacht, 

 in het geneeskundig tijdschrift voor de zeemacht zesde jaargang, 's Hage 1867, pag. 

 233 in een noot. 



a ) Pag. 48. Lib. IV caput XLVI. 



3 ) Pag. 40. Lib. III. De laatste zin van zijne Dissertatiuncula, utrum morbi 

 Epidemici ac peslilentiales etiam hic in Indiis Orienhlihus grassentur? 



