349 



streek, 't geen dus onaanneembaar is, want in 1521 was 

 de hoofdstad Daya (Padjadjaran) nog in volle glorie, en 

 kwam de Portugees de Leme hier, in persoon bij den 

 Hindoeschen landsheer. 



Neemt men de Hollandsche «Jakatra" historie van Camp- 

 huis en Valentijn voor pure waarheid aan , dan werd geheel 

 het land van Jakatra ontvolkt, zoo als Mossel verzekert, en 

 was alles Mohammedaansch geworden, tot boven op de bergen. 



Dus zal die oudheid van Padjadjarans tijden daar, op 

 den top van den Salakh , niet na 1699 opgeworpen zijn, 

 maar wel vroeger. 



Dit doet de bewering van die «verschrikkelijke uitbarsting 

 van den Salakh in 1699". betwijfelen, die uitbarsting, waar- 

 door de groote kloof ontstond, op vele eeuwen vroeger stellen. 



In zijne mededeeling van 1780 duidde Radermacher aan, 

 de «Resolutien der Bataviasche Regeering van 7 en 14 Ja- 

 nuarij 1699", waarin over- de aardbeving te Batavia ge- 

 handeld is. En daar de «Dagboeken des kasteels" vermoe- 

 delijk melding maakten van deze gebeurtenis, en ook van 

 de zwaveizaken en reize van Van Riebeek 1711—1713, 

 zoo bleef er voor de wetenschap goede hoop, dat uit dat 

 «üagregister des Kasteels" de aanneembare juistheid zoude 

 kunnen worden opgedolven, te Batavia. 



Aan den wetenschappelijken ijver van den secretaris der 

 Kon. Natuurkundige Vereeniging in N. L, dr. L. W. G. 

 de Roo, heeft de «geschiedenis onzer bergen" het te dan- 

 ken , dat men tot betere kennis over de aangelegenheid 

 der natuuromwenteling van Januarij 1699 kan geraken, 

 en de natuurlijke historie van Batavia kan aanvullen met 

 veel, wat zelfs Valentijn en anderen is ontgaan. 



Het «Dagregister des Kasteels Batavia" waaruit hieronder 

 gedeelten terzake voorkomen, is zeer kort, laat duidelijk- 

 heid te wenschen over, en de «Journalist" was kort van 

 stof. Maar het blijkt, dat de aardbeving en verwoesting 

 te Batavia in Januari] 1699 veel geringer was dan die te 

 Djokdjokarta in Junij 1867. 



