353 



verboden hebben. Dezelfde Govert Knol was in 1706 krijgs- 

 bevelhebber in den oosthoek, waar ook Valentijn als veld- 

 prediker was. Beide waren jegens elkander welgezind; en 

 vermoedelijk zoude Valentijn deze gelegenheid niet hebben 

 laten vooi bijgaan, noch Knol, om over zulk eene gewigtige 

 gebeurtenis, als een berguitbarsting en locaal onderzoek 

 te keuvelen, zoo Knol een «brandenden Salakh 11 had ge- 

 zien, even als hij toen verscheidene rookende bergen da- 

 gelijks zag, de Welirang, Smeroe, Tengger, welligt ook 

 den Lemmongan, en Valentijn had het niet vergeten, als 

 Knol »een brandenden Salakh" had gezien. 



Men heeft hier voorzeker enkel met geweldige bergvallen 

 in den regentijd te doen gehad. Als de Salakh op 4 — 5 

 Januarij 1699 zóó groote eruptie had geleden, om de kloof 

 Tjiapoes te doen ontstaan, dan had Knol niet zóó gerust 

 gekeken, en meerdere verwoesting, minstens brand of rook 

 gezien, vier tot zeven dagen daarna. 



31 Januari] 1699. Berigt van Tangerang. 



«Eenige inlanders, den 29sten Januari aangekomen, had- 

 den berigt, dat boven in het gebergte nu en dan nog aard- 

 bevingen werden gevoeld. 11 



16 Februarij 1699. Berigt van Tandjong-poera , (grens- 

 post aan de Tjitaroem, om de oost van Batavia). 



»De aardbeving van 4 — 5 Januarij was daar evenals te 

 Batavia gevoeld; had echter geene schade aan gebouwen 

 noch verandering in 't water bespeurd. 11 



NB. De Tjitaroem heeft een eigen watergebied in de 

 bovenlanden, doch behoort ook tot dat gebied van het 

 «Pangerang, gezegd Gedee-gebergte; 11 meer om de noord-oost. 



21 Maart 1699. Berigt van Bantan. Onderzoek van 

 inlanders. «Notabele kartel 11 . Korte inhoud. 



»De sultan had den Tommongong Poerba-Nata opgedra- 

 gen »de operatie der zware aardbevingen aan het gebergte, 

 gelegen aan den oorsprong der Tangerangsche en Bataviasche 

 rivieren te gaan zien ; alsmede langs die twee rivieren zelve. 11 



»Poerba Nata had berigt aan den rijksbestierder Pangeran 



