12 



Hoe gevoelig de Calisaja planten zijn, is bij de behan- 

 deling van de ziekteverschijnselen gebleken en hoogst waar- 

 schijnlijk zullen velen nooit, dan wel zeer laat, een ontwik- 

 keling bereiken die ze voor exploitatie geschikt maakt. 



De C. micrantha staat in krachtige en snelle ontwikke- 

 ling bij Succirubra en Hasskarliana niet ten achteren, 

 maar zij is een kinine-arm gewas. 



Verspreiding' der kina,. 



In het afgeloopen jaar zijn de kina-planten voor 's lands 

 rekening over den geheelen O. I. Archipel, voor zooverre 

 de wenschelijkheid en mogelijkheid door de gewestelijke 

 autoriteiten werd geopenbaard , verspreid. Met deze ver- 

 spreiding is bedoeld om de bevolking met dit nuttig ge- 

 was bekend te maken en haar daardoor aan te sporen om, 

 eigener beweging, de voortkweeking op hare erven te be- 

 proeven. 



Ruim 6000 planten zijn verzonden naar de residentien , 

 Preanger-Regentschappen, Cheribon, Banjoemas, Tagal, 

 Pekalongan, Samarang, Madioen , Pasoeroean , Probolingo, 

 Bezoekie en Banjoewangie op Java, naar Celebes, de Mo- 

 lukken, Sumatra's Westkust, Bengkoelen en Palembang. 



De kosten dier verspreiding hebben omstreeks /"1000, — 

 bedragen. De directie der N. I. Stoomvaai tmaatschappij 

 stelde hare booten belangloos ten dienste en bevorderde 

 de vele expeditien, door de beste maatregelen ter verzorging. 



Mogen al niet alle transporten even gelukkig geslaagd 

 zijn, met het oog op de dikwijls lange trajecten en de 

 afwisselende, meestal trage communicatie-middelen, kun- 

 nen de uitkomsten als zeer bevredigend worden beschouwd 

 en mogen de geleden verliezen van geen beteekenis heeten. 

 Geen enkele expeditie is geheel mislukt en overal worden 

 dus meer dan voldoende planten aangetroffen om spoedig 

 te kunnen ervaren , in welke streken van den Archipel een 

 uitgebreider proef of geregelde aanplant zal behooren on- 

 dernomen te worden. 



