134 



overwegend zijn , dan volgt daaruit dat men in de in het rap- 

 port aangegevene formulen den eersten term eene vermeerde- 

 ring kan doen ondergaan, zóó dat de som dier verschillen = 

 nul wordt, d. i. de positieve en negatieve elkander opwegen. 

 Door eene bekende formule kan men nu vinden, hoeveel 

 de som der quadraten der verschillen daardoor afneemt. 

 Ik vind 0,60, 0,06 en 0,66; zoodat na deze verandering 

 de som van de quadraten der verschillen nog blijft: 



1,34 1,20 4,81 , 



terwijl mijne formules gegeven hadden : 



1,13 1,32 3,32. 



Dat voor den middelsten tijdmeter mijne formule meer 

 gaf dan de verbeterde formule van het rapport, gaf mij 

 aanleiding, zoowel mijne berekening streng te herzien, als- 

 ook de proef van de formule uit het rapport aan al de 

 waargenomene gangen over te doen; in de laatste vond 

 ik eenige kleine onnauwkeurigheden, die echter de zaak 

 niet veranderden. Het bleek mij eindelijk, na lang zoeken, 

 dat de oorzaak daarin lag, dat ik de 42 waargenomene 

 wekelijksche gangen in zes groepen verdeeld heb, terwijl 

 de berekenaar te Leiden waarschijnlijk of de gangen af- 

 zonderlijk behandeld, of zijne groepen talrijker maar kleiner 

 genomen heeft. Verbindt men de verschillen uit het rap- 

 port ook 7 aan 7, dan verkrijgt men minder gunstige som- 

 men dan ik had; de som der quadraten van die zessom- 

 men, die bij mij 0,95 bedraagt, wordt dan 1,78. Dat de 

 som der quadraten der enkele verschillen bij mij eenige 

 honderdste deelen grooter is, komt alleen doordien de beide 

 eerste verschillen der eerste en het 5e verschil van de 

 laatste groep bij mij een weinig grooter waren. 



Voor de afleiding van G, het gewicht der tijdmeters, 

 moet natuurlijk de kleinste quadraatsom en dus voor Hohwü 

 3-2 1,20 aangenomen worden. Daar er 42 vergelijkingen 

 met 4 onbekenden zijn opgelost, zoo hebben wij; 



