VAN BINAIRE METAALLEGEERINGEN. 35 



§ I. Liquatie en stolfiguur. 



De in het voorgaande gegeven beschouwingen over de oorzaken 

 en het ontstaan van liquatie bij zilver-koper-legeeringen *) bevestigd 

 wordende door alle daaraan verrichte onderzoekingen, zijn van 

 wijdere strekking. Daar toch het verschijnsel, zooals het zich hier 

 voordeed in direct verband bleek te staan met de gedaante der 

 stolfiguur en slechts gebruik gemaakt is van het feit dat de stolling 

 der aggregaten, die zich uit de smelt afzetten onder volninenver- 

 mindering plaats heeft, zullen analoge conclusion kunnen worden 

 getrokken voor de liquatie van andere binaire legeeringen, die aan 

 dezelfde voorwaarden voor stolfiguur en contractie voldoen. Maar 

 het is bovendien zeer eenvoudig om af te leiden of en zoo ja in 

 welke richting liquatie mogelijk kan zijn bij binaire legeeringen 

 welke niet op dezelfde wijze zich bij hun vastworden verhouden. 

 Daarom moge hier nog voor eenige voorbeelden van de verschil- 

 lende stollingswijzen kort worden aangegeven, hoe men in die ge- 

 vallen ongelijkslachtigheid der vaste legeeringen kan voorspellen. 



Er zal daaraan worden toegevoegd eene opsomming van de 

 voornamere en experimenteel onderzochte gevallen van liquatie 

 bij binaire legeeringen , die het tot dusverre hebben moeten stellen 

 zonder eenige verklaring, en waarvan sommige ook nu nog verdere 

 toelichting noodig hebben. 



Legeeringen van twee metalen (of een metaal -|- een metalloide) 

 die tot eene enkele homogene vloeistof gesmolten op regelmatige 

 wijze door warmteafgifte aan de omgevende wanden tot stolling 

 worden gebracht, kunnen dit op meermalen beschrevene wijzen doen, 

 waarvan de eenvoudige typen voor ons doel zijn aan te halen. 



a. De beide metalen zetten zich onvermengd uit de smelten van 

 verschillende gehalten af; slechts bij ééne concentratie (die van het 

 eutektikum) kristalliseeren zij gelijktijdig in vaste verhouding. De 

 stolfiguur bestaat uit twee krommen , afdalende van de smeltpunten 

 der enkele metalen, totdat zij elkander in het eutektische punt snijden. 

 Wanneer, wat bijna altijd het geval zal zijn, het eutektikum bij 

 het vastworden inkrimpt, dan zal de vastgeworden legeering in 

 de buitenste lagen min of meer armer en in het centrum min of 

 meer rijker zijn aan datgene der twee metalen, dat in de smelt in 



") Er wordt nu verder afgezien van de zwaartekrachtsliquatie die op andere gronden 

 berust en van geringer beteekenis is, omdat zij bijna alleen onder abnormale omstandig- 

 beden merkbaar gant worden. 



B 3* 



