OOSTELIJK DEEL VAN OVERIJSSEL VERRICHTE GRONDBORINGEN. 17 



Ofschoon, gelijk te verwachten was, de juiste dieptegrens der beide ontwikke- 

 lingsvormen van het glaciaal gelaagd diluvium voor elk boorpunt evenmin kan 

 aangegeven worden als de grens tusschen laatstgenoemde étage en het praeglaciaal 

 diluvium, toch kan het niemand ontgaan, dat, terwijl het glaciaal gelaagd skan- 

 dinaafsch diluvium te Almelo, Wierden en Ootmarssum ontbreekt, deze vorming 

 in Friesland dikker is dan in West-Drenthe en dat omgekeerd het ontwijfelbaar 

 glaciaal gelaagd gemengd diluvium in laatstgenoemd gebied een veel grootere 

 dikte dan in Friesland bereikt. 



Wanneer men dus de hier gegeven beschouwingen omtrent het ontstaan 

 der, vóór den aankomst van het landijs op verschillende punten van ons land 

 gevormde, glaciale afzettingen aanneemt, dan zal men bij een vertikale indee- 

 ling van ons diluvium de onderscheiding van Skandinaafsch en Gemengd 

 diluvium moeten laten vervallen — eene opvatting, die ook door Martin * 

 gedeeld wordt — en zelfs ophouden eene scherpe grens te trekken tusschen 

 het Rijn- en Gemengd diluvium, daar eerstgenoemde afdeeling in Gelderland 

 nog voortging zich te vormen, terwijl in Overijssel en Drenthe Gemengd Dilu- 

 vium en in Groningen en Friesland reeds Skandinaafsch diluvium tot ontwik- 

 keling kwam. 



Welken invloed heeft nu de gletscherbedekking in West-Drenthe en in het 

 oosten van Overijssel op het relief van den bodem uitgeoefend? 



Het landijs vond in laatstgenoemd gedeelte van ons vaderland eenen bodem, 

 waarvan de samenstelling en het relief zoozeer aan het terrein doet herinneren, 

 hetwelk zich in Groenland en IJsland vóór de gletschers uitstrekt f, dat zijn 

 ontstaan door niemand aan eene andere oorzaak dan aan de uit den ijsrand 

 stroomende gletscherbeken kan worden toegeschreven. 



Hoewel men nu verwachten zou, dat de zich over de losse zand- en grint- 

 massa's heenschuivende ijsmassa de hoogten, 'welke door de gletscherstroomen 

 waren opgeworpen, weder zou hebben gelijkgemaakt, blijkt uit eene beschouwing 

 der verschillende profielen het tegendeel. Men ziet nl. niet alleen, dat de kei- 

 mergel zich slechts op die punten heeft ontwikkeld, waar het glaciaal gelaagd 

 diluvium het laagst gelegen is, doch zelfs, dat er een zekere betrekking bestaat 

 tusschen de dikte van eerstgenoemde vorming en de ligging van de afzettingen 

 der gletscherstroomen ten opzichte van AP. — een verschijnsel, hetwelk wij 



* 1. c. bk. 32. 



f K. Keilhack. Vergleichende Beobaclituiigeu an islandischen Gletscher- und norddeutschen. 

 Diluvial-Ablagerungen (JaJirb. d. R. Preuss. Geol. Landesanst. f. 1883. Berlin 1884). 



B3 



NATUURK. VERH. DER KONINKL. AKA.DEMIE. DEEL XXIX 



