46 DE SAMENSTELLING VAN HET DU1NZAND VAN NEDERLAND. 



vroeger de slijpstukken der gesteenten te onderzoeken, maar ook hun door ver- 

 brijzeling verkregen gruis. Nog verder komt nien, op voetspoor van Thürach *, 

 indien men niet alleen de frissche gesteenten, maar vooral hun verweerd puin 

 onderzoekt. In deze tot witte kaolienachtige massa's verweerde graniet en por- 

 fier is de zirkoon (evenals rutiel) geheel onaangetast gebleven, en wordt door een 

 doelmatige slibbing der klei, gepaard gaande met eene fractioneering in zware 

 vloeistoffen en aantasting met fluoorwaterstof als uiterst fraaie en scherpe kris- 

 tallen afgezonderd. 



Op die wijze zijn tegenwoordig zirkoonkristallen in bijna alle gesteenten aan- 

 getoond ; granieten, syenieten, diorieten, diabazen zijn er rijkelijk van voorzien. 

 Ook uit porfieren, trachieten, ja zelfs basalten zijn ze verkregen. Zeer veel 

 komen ze voor in gneissen en hoornblendeleien, doch ook de meeste zaudsteenen 

 en zelfs enkele kalksteenen bezitten ze. 



Dit algemeeue voorkomen, hoe belangerijk ook, maakt echter, dat zirkoon 

 als leidmineraal voor een bepaalde soort van gesteenten weinig waarde bezit. 

 Daarbij komt nog, dat hij wegens zijn mechanisch en chemisch weerstandsver- 

 mogen zoo goed als onvernietigbaar is, en dus zich in de zanden steeds meer 

 en meer ophoopt, zoodat het rijkelijk voorkomen er van in het duinzand geen 

 maatstaf is voor het voorkomen in de oorspronkelijke gesteenten zelve. 



Magnetiet. 



Uit de kleine hoeveelheid der zwaarste mineralen, die uit het duinzand door 

 bezinking in een gesmolten zware zoutmassa zijn te verkrijgen, is het ijzererts 

 gemakkelijk af te zonderen, bijv. door middel van een zoutmassa van een 

 s. g. = 4.8. Deze ijzerertskorrels bestaan deels uit het sterk magnetische mag- 

 neetijzererts en het veel minder sterk magnetisch titaanijzererts. De scheiding 

 van beiden geschiedt het best door een zwakken magneet, die met een huls van 

 dun papier omgeven is, ten einde het kleven der magnetietkorrels aan den mag- 

 neet zelven te verhinderen. 



De op deze wijze verkregen magnetiet bestaat onder het mikroskoop bij 

 opvallend licht bezien uit korrels, die met een levendigen metaalglans glin- 

 steren. Onder deze treft men nog talrijke vrij goed bewaarde octaëders aan, 



* Ueber das Vorkommen mikroskopischer Zirkone und Titan-minerale 'in den, Gesteine. Würzburg, 1884-. 



